ปัญหาและเฉลยวิชาธรรม ธรรมศึกษาชั้นตรี ระดับมัธยมศึกษา พ.ศ. ๒๕๖๒

๑. ธรรมมีอุปการะมาก คือข้อใด ?

  1. สติ สัมปชัญญะ
  2. หิริ โอตตัปปะ
  3. ขันติ โสรัจจะ
  4. กตัญญู กตเวที

๒. ความหมายของคำว่า สติ คือข้อใด ?

  1. ความระลึกได้
  2. ความรู้ตัว
  3. ความรอบรู้
  4. ความรู้จริง

๓. ความหมายของคำว่า สัมปชัญญะ คือข้อใด ?

  1. ความระลึกได้
  2. ความรู้ตัว
  3. ความรอบรู้
  4. ความรู้จริง

๔. ความหมายของธรรมเป็นโลกบาล คือข้อใด ?

  1. ธรรมคุ้มครองโลก
  2. ธรรมเหนือโลก
  3. ธรรมประจำโลก
  4. ธรรมหมุนไปตามโลก

๕. ลักษณะของคนมีหิริ หมายถึงข้อใด ?

  1. กลัวบาป
  2. กลัวตกนรก
  3. รังเกียจความทุกข์
  4. รังเกียจบาป

๖. ลักษณะของผู้มีธรรมเป็นโลกบาล คือข้อใด ?

  1. กล้าหาญอดทน
  2. ซื่อสัตย์สุจริต
  3. ไม่ประมาท
  4. ละอายชั่วกลัวบาป

๗. ธรรมอันทำให้งาม ได้แก่ข้อใด ?

  1. หิริ โอตตัปปะ
  2. ขันติ โสรัจจะ
  3. สติ สัมปชัญญะ
  4. เมตตา กรุณา

๘. ลักษณะของผู้มีความงามตามหลักธรรม คือข้อใด ?

  1. สงบเสงี่ยม
  2. สุภาพเรียบร้อย
  3. จิตใจเข้มแข็งอดทน
  4. ถูกทุกข้อ

๙. บุพพการี มีความหมายตรงกับข้อใด ?

  1. ผู้ทำคุณก่อน
  2. ผู้เกิดก่อน
  3. ผู้รู้บุญคุณ
  4. ผู้ตอบแทนคุณ

๑๐. กตัญญูกตเวที หมายถึงใคร ?

  1. ผู้ทำคุณก่อน
  2. ผู้รู้จักตอบแทนคุณ
  3. ผู้เกิดก่อน
  4. ผู้มีอุปการคุณ

๑๑. พฤติกรรมเช่นไร จัดเป็นทุจริต ?

  1. ทำชั่ว
  2. พูดชั่ว
  3. คิดชั่ว
  4. ถูกทุกข้อ

๑๒. การกระทำในข้อใด เป็นกายทุจริต ?

  1. นอกใจคู่ครอง
  2. พยาบาท
  3. ปองร้าย
  4. หลอกลวง

๑๓. ปิสุณวาจา หมายถึงการพูดลักษณะใด ?

  1. พูดปด
  2. พูดคำหยาบ
  3. พูดส่อเสียด
  4. พูดเพ้อเจ้อ

๑๔. มโนทุจริต หมายถึงข้อใด ?

  1. โหดร้าย
  2. พยาบาท
  3. ใส่ร้าย
  4. ปากร้าย

๑๕. กายสุจริต หมายถึงข้อใด ?

  1. ไม่คอรัปชั่น
  2. ไม่พยาบาท
  3. ไม่คิดปองร้าย
  4. ไม่หลอกลวง

๑๖. วจีสุจริตในข้อใด ส่งเสริมให้เกิดความสามัคคี ?

  1. ไม่พูดเท็จ
  2. ไม่พูดคำหยาบ
  3. ไม่พูดส่อเสียด
  4. ไม่พูดเพ้อเจ้อ

๑๗. การกระทำในข้อใด จัดเป็นมโนสุจริต ?

  1. ทำดี
  2. พูดดี
  3. คิดดี
  4. ปฏิบัติดี

๑๘. บุญกิริยาวัตถุ หมายถึงข้อใด ?

  1. เหตุเกิดบุญ
  2. วิธีทำบุญ
  3. หลักการทำความดี
  4. ถูกทุกข้อ

๑๙. การให้ทานเป็นเครื่องกำจัดกิเลสใด ?

  1. ราคะ
  2. โทสะ
  3. โมหะ
  4. มัจฉริยะ

๒๐. คนที่ถูกโทสะครอบงำจิต ควรบำเพ็ญบุญกิริยาวัตถุใด ?

  1. ทานมัย
  2. สีลมัย
  3. ภาวนามัย
  4. ถูกทุกข้อ

๒๑. การกระทำในข้อใด จัดเข้าในภาวนามัย ?

  1. ให้ทาน
  2. รักษาศีล
  3. ไหว้พระสวดมนต์
  4. ใส่บาตร

๒๒. ธรรมที่เปรียบเสมือนวงล้อนำไปสู่จุดหมาย หมายถึงข้อใด ?

  1. วุฑฒิ ๔
  2. จักร ๔
  3. อิทธิบาท ๔
  4. พรหมวิหาร ๔

๒๓. สัปปุริสูปัสสยะ แปลว่าอะไร ?

  1. อยู่ในประเทศสมควร
  2. คบสัตบุรุษ
  3. ตั้งตนไว้ชอบ
  4. ทำความดีมาก่อน

๒๔. ประพฤติเช่นไร ชื่อว่าตั้งตนไว้ชอบ ?

  1. ละชั่วประพฤติดี
  2. อยู่ในที่เหมาะสม
  3. มีกัลยาณมิตร
  4. ช่วยเหลือผู้อื่น

๒๕. ลักษณะเช่นไร เรียกว่า อคติ ?

  1. ความลำเอียง
  2. ความไม่ยุติธรรม
  3. ความไม่เป็นกลาง
  4. ถูกทุกข้อ

๒๖. ความลำเอียงเพราะเหตุใด จัดเป็นฉันทาคติ ?

  1. เพราะรัก
  2. เพราะเกลียดชัง
  3. เพราะเขลา
  4. เพราะกลัว

๒๗. ลำเอียงเพราะเขลา ตรงกับข้อใด ?

  1. ฉันทาคติ
  2. โทสาคติ
  3. โมหาคติ
  4. ภยาคติ

๒๘. อริยสัจ แปลว่าอะไร ?

  1. ความจริงอันประเสริฐ
  2. ความซื่อตรง
  3. ความแท้จริง
  4. ความไม่ผิด

๒๙. ในอริยสัจ ๔ ข้อใดควรกำหนดรู้ ?

  1. ทุกข์
  2. สมุทัย
  3. นิโรธ
  4. มรรค

๓๐. สาเหตุที่ทำให้เกิดความทุกข์ คือข้อใด ?

  1. ทุกข์
  2. สมุทัย
  3. นิโรธ
  4. มรรค

๓๑. คำตอบในข้อใด ไม่ใช่พละ ๕ ?

  1. ศีล
  2. สัทธา
  3. วิริยะ
  4. สมาธิ

๓๒. วิริยะ แปลว่าอะไร ?

  1. ความเชื่อ
  2. ความเพียร
  3. ความระลึก
  4. ความอดทน

๓๓. ความตั้งใจมั่น จัดเป็นพลธรรมใด ?

  1. สัทธา
  2. วิริยะ
  3. สติ
  4. สมาธิ

๓๔. ปัญญาทำหน้าที่อย่างไร ?

  1. เชื่อ
  2. ระลึกได้
  3. ตั้งใจมั่น
  4. รอบรู้

๓๕. สาราณิยธรรมสอนให้คนเป็นเช่นไร ?

  1. มีความพอเพียง
  2. เลี้ยงตนโดยชอบ
  3. ไม่ประกอบอกุศล
  4. รู้รักสามัคคี

๓๖. คำตอบในข้อใด เป็นความหมายของคำว่า สีลสามัญญตา ?

  1. มีเมตตา
  2. มีศีลเสมอกัน
  3. เห็นตรงกัน
  4. รู้จักแบ่งปัน

๓๗. ธรรมเป็นที่ตั้งให้ระลึกถึงกันและกัน หมายถึงข้อใด ?

  1. สาราณิยธรรม
  2. อปริหานิยธรรม
  3. สัปปุริสธรรม
  4. โลกธรรม

๓๘. คำตอบในข้อใด เป็นความหมายของคำว่า ธัมมัญญุตา ?

  1. รู้จักเหตุ
  2. รู้จักผล
  3. รู้จักตน
  4. รู้จักประมาณ

๓๙. ความเป็นผู้รู้จักกาล คือข้อใด ?

  1. ธัมมัญญุตา
  2. อัตถัญญุตา
  3. กาลัญญุตา
  4. ปริสัญญุตา

๔๐. การรู้จักกฎกติกามรรยาทของสังคม จัดเข้าในสัปปุริสธรรมใด ?

  1. ธัมมัญญุตา
  2. อัตถัญญุตา
  3. กาลัญญุตา
  4. ปริสัญญุตา

๔๑. ธรรมที่ครอบงำสัตว์โลก เรียกว่าอะไร ?

  1. สาราณิยธรรม
  2. อปริหานิยธรรม
  3. สัปปุริสธรรม
  4. โลกธรรม

๔๒. เมื่อถูกโลกธรรมครอบงำ ควรปฏิบัติอย่างไร ?

  1. สะเดาะเคราะห์
  2. เสริมดวง
  3. ไม่ยินดียินร้าย
  4. สวดมนต์

๔๓. ข้อใด จัดเป็นอนิฏฐารมณ์ ?

  1. ลาภ
  2. ยศ
  3. สรรเสริญ
  4. นินทา

๔๔. การที่บุคคลจะยึดเหนี่ยวจิตใจกันและกันไว้ได้ ควรประพฤติธรรมใด ?

  1. สังคหวัตถุ
  2. ฆราวาสธรรม
  3. อิทธิบาท
  4. พรหมวิหาร

๔๕. การประพฤติตนเสมอต้นเสมอปลาย มีความหมายตรงกับข้อใด ?

  1. ทาน
  2. ปิยวาจา
  3. อัตถจริยา
  4. สมานัตตตา

๔๖. คำพูดในลักษณะใด จัดเป็นปิยวาจา ?

  1. ก่อสามัคคี
  2. เกิดไมตรี
  3. มีเหตุผล
  4. ถูกทุกข้อ

๔๗. ปุรัตถิมทิศ คือทิศเบื้องหน้า หมายถึงบุคคลในข้อใด ?

  1. บิดามารดา
  2. ครูอาจารย์
  3. สมณพราหมณ์
  4. มิตรสหาย

๔๘. ทักขิณทิศ คือทิศเบื้องขวา หมายถึงบุคคลในข้อใด ?

  1. บิดามารดา
  2. มิตรสหาย
  3. สมณพราหมณ์
  4. ครูอาจารย์

๔๙. อยู่เลี้ยงกาย ตายทำบุญอุทิศให้ เป็นหน้าที่ใครปฏิบัติต่อใคร ?

  1. สามี-ภรรยา
  2. บุตร-บิดามารดา
  3. บ่าว-นาย
  4. ศิษย์-อาจารย์

๕๐. บอกทางสวรรค์ให้ เป็นหน้าที่ใคร ?

  1. บิดามารดา
  2. มิตรสหาย
  3. สมณพราหมณ์
  4. ครูอาจารย์