ปัญหาและเฉลยวิชาธรรม  ธรรมศึกษาชั้นตรี พ.ศ. ๒๕๕๘

๑. ธรรมะข้อใด อุปมาดุจหางเสือเรือ ?

  1. สติ
  2. สัมปชัญญะ
  3. ขันติ
  4. หิริ

๒. สัมปชัญญะ มีความหมายตรงกับข้อใด ?

  1. ความระลึกได้
  2. ความรู้ตัว
  3. ความรอบรู้
  4. ความจำได้

๓. ผู้มีความรอบคอบ ทำงานไม่ผิดพลาด เพราะมีธรรมอะไร ?

  1. สติ สัมปชัญญะ
  2. หิริ โอตตัปปะ
  3. ขันติ โสรัจจะ
  4. วุฒิธรรม

๔. ธรรมข้อใด คุ้มครองโลกให้สงบร่มเย็น ?

  1. หิริ โอตตัปปะ
  2. สติ สัมปชัญญะ
  3. ขันติ โสรัจจะ
  4. กตัญญู กตเวที

๕. ความละอายต่อบาปทุจริต ตรงกับข้อใด ?

  1. สติ
  2. สัมปชัญญะ
  3. หิริ
  4. โอตตัปปะ

๖. ผู้ไม่ทำชั่วเพราะกลัวบาป ชื่อว่ามีคุณธรรมข้อใด ?

  1. สติ
  2. สัมปชัญญะ
  3. หิริ
  4. โอตตัปปะ

๗. ผู้ประสงค์จะให้กายวาจาใจงาม ควรประพฤติธรรมอะไร ?

  1. สติ สัมปชัญญะ
  2. หิริ โอตตัปปะ
  3. ขันติ โสรัจจะ
  4. กตัญญู กตเวที

๘. ข้อใด เป็นลักษณะของคนมีขันติธรรม ?

  1. ทนดื่มเหล้า
  2. ทนเล่นการพนัน
  3. ทนลำบาก
  4. ทนเล่นเกมส์

๙. โสรัจจะ มีความหมายตรงกับข้อใด ?

  1. ความอดทน
  2. ความไม่ประมาท
  3. ความอ่อนน้อม
  4. ความเสงี่ยม

๑๐. บุพพการี หมายถึงใคร ?

  1. ผู้ให้กำเนิด
  2. ผู้ถือกำเนิด
  3. ผู้คุมกำเนิด
  4. ผู้ไปเกิด

๑๑. กตัญญูกตเวที เป็นหน้าที่ของใคร ?

  1. บิดามารดา
  2. พระมหากษัตริย์
  3. ครูอาจารย์
  4. บุตรธิดา

๑๒. คนทั่วไปเป็นบุพพการีไม่ได้ เพราะเหตุใด ?

  1. มักโกรธ
  2. ริษยา
  3. ไม่เสียสละ
  4. หึงหวง

๑๓. พระปัญญาคุณ เป็นคุณของใคร ?

  1. พระพุทธ
  2. พระธรรม
  3. พระสงฆ์
  4. พระอรหันต์

๑๔. ข้อใด เป็นคุณของพระธรรม ?

  1. แนะนาดี
  2. ชี้ทางสวรรค์
  3. ป้องกันอบาย
  4. ให้หายยากจน

๑๕. การฝึกสมาธิชื่อว่าปฏิบัติตามโอวาทของพระพุทธเจ้า ข้อใด ?

  1. เว้นทุจริต
  2. ประกอบสุจริต
  3. ทำใจให้ผ่องใส
  4. เว้นอบายมุข

๑๖. ข้อใด จัดเป็นกายทุจริต ?

  1. ปองร้าย
  2. ฆ่าสัตว์
  3. ยุยงให้แตกกัน
  4. ให้ร้ายผู้อื่น

๑๗. ข้อใด จัดเป็นวจีทุจริต ?

  1. โกหก
  2. วิ่งราว
  3. ลักขโมย
  4. ทำร้ายผู้อื่น

๑๘. วจีทุจริตใด ทำให้เกิดความเจ็บใจ ?

  1. พูดเท็จ
  2. พูดส่อเสียด
  3. พูดคำหยาบ
  4. พูดเพ้อเจ้อ

๑๙. พูดยุยงให้แตกกัน จัดเป็นวจีทุจริต ข้อใด ?

  1. พูดเท็จ
  2. พูดส่อเสียด
  3. พูดคำหยาบ
  4. พูดเพ้อเจ้อ

๒๐. สำนวนว่า แต่ลมปากหวานหูไม่รู้หาย สอดคล้องกับวจีสุจริตข้อใด ?

  1. ไม่พูดเท็จ
  2. ไม่พูดส่อเสียด
  3. ไม่พูดคำหยาบ
  4. ไม่พูดเพ้อเจ้อ

๒๑. ข้อใด จัดเป็นมโนสุจริต ?

  1. เห็นตามพวก
  2. เห็นตามเพื่อน
  3. เห็นตามธรรม
  4. เห็นตามกระแส

๒๒. รากเหง้าของอกุศล ตรงกับข้อใด ?

  1. โลภะ
  2. ตัณหา
  3. ราคะ
  4. ทิฏฐิ

๒๓. ไหว้พระสวดมนต์ จัดเข้าในบุญกิริยาวัตถุใด ?

  1. ทานมัย
  2. สีลมัย
  3. ภาวนามัย
  4. อปจายนมัย

๒๔. โยนิโสมนสิการ มีความหมายตรงกับข้อใด ?

  1. คิดไตร่ตรอง
  2. คิดวางแผน
  3. คิดเผื่อแผ่
  4. คิดจดจำ

๒๕. ธรรมเป็นเครื่องนำไปสู่ความเจริญ เรียกว่าอะไร ?

  1. วุฒิธรรม
  2. สังคหวัตถุ
  3. จักรธรรม
  4. อิทธิบาทธรรม

๒๖. ผู้ตกอยู่ในอำนาจโมหาคติ ชื่อว่าลำเอียงเพราะอะไร ?

  1. เพราะรัก
  2. เพราะไม่ชอบกัน
  3. เพราะหลง
  4. เพราะกลัว

๒๗. ผู้พิพากษาไม่กล้าตัดสินลงโทษเพราะกลัว ตรงกับข้อใด ?

  1. ฉันทาคติ
  2. โทสาคติ
  3. โมหาคติ
  4. ภยาคติ

๒๘. ภาวนาปธาน มีความหมายตรงกับข้อใด ?

  1. เพียรระวัง
  2. เพียรละ
  3. เพียรเจริญ
  4. เพียรรักษา

๒๙. อยากเลิกเสพยาบ้า ควรเจริญอธิษฐานธรรมข้อใด ?

  1. ปัญญา
  2. สัจจะ
  3. จาคะ
  4. อุปสมะ

๓๐. บุคคลจะบรรลุความสำเร็จได้ ควรบำเพ็ญธรรมข้อใด ?

  1. วุฒิ ๔
  2. จักร ๔
  3. อธิษฐาน ๔
  4. อิทธิบาท ๔

๓๑. ขยันเรียนหนังสือ ตรงกับอิทธิบาทข้อใด ?

  1. ฉันทะ
  2. วิริยะ
  3. จิตตะ
  4. วิมังสา

๓๒. อุเบกขาในพรหมวิหาร ตรงกับข้อใด ?

  1. ไม่รับผิดชอบ
  2. ไม่สนใจ
  3. ทอดธุระ
  4. วางใจเป็นกลาง

๓๓. ข้อปฏิบัติให้ถึงความดับทุกข์ เรียกว่าอะไร ?

  1. ทุกข์
  2. สมุทัย
  3. นิโรธ
  4. มรรค

๓๔. กรรมที่ห้ามสวรรค์นิพพาน ตรงกับข้อใด ?

  1. อนันตริยกรรม
  2. อกุศลกรรม
  3. อาสันนกรรม
  4. ชนกกรรม

๓๕. การพิจารณาความแก่ ช่วยบรรเทาความเมาในเรื่องใด ?

  1. ชีวิต
  2. วัย
  3. ความไม่มีโรค
  4. ความหลงผิด

๓๖. ได้รู้เรื่องใหม่ เข้าใจเรื่องเก่า บรรเทาความสงสัย เป็นอานิสงส์ของอะไร ?

  1. คบสัตบุรุษ
  2. ฟังธรรม
  3. ทำบุญ
  4. เจริญภาวนา

๓๗. คนมีความกล้าที่จะละชั่วทำดี จัดว่ามีพลธรรมข้อใด ?

  1. สัทธา
  2. วิริยะ
  3. สติ
  4. ปัญญา

๓๘. รูปขันธ์ ได้แก่อะไร ?

  1. ร่างกาย
  2. เวทนา
  3. สัญญา
  4. วิญญาณ

๓๙. การกราบไหว้สังเวชนียสถาน จัดว่ามีความเคารพในเรื่องใด ?

  1. พระพุทธ
  2. พระธรรม
  3. พระสงฆ์
  4. พระรัตนตรัย

๔๐. หลักธรรมใด ส่งเสริมให้เกิดความสามัคคีปรองดอง ?

  1. สาราณิยธรรม
  2. พรหมวิหาร
  3. สัปปุริสธรรม
  4. คารวะ

๔๑. วิธีการเปลี่ยนสินทรัพย์ให้เป็นอริยทรัพย์ ตรงกับข้อใด ?

  1. สัทธา
  2. สีล
  3. หิริ
  4. จาคะ

๔๒. ชี้คนได้ใช้คนเป็น มีความหมายตรงกับสัปปุริสธรรมข้อใด ?

  1. ธัมมัญญุตา
  2. อัตตัญญุตา
  3. ปริสัญญุตา
  4. ปุคคลปโรปรัญญุตา

๔๓. ผู้ใด ชื่อว่ามีอารักขสัมปทา คือถึงพร้อมด้วยการรักษา ?

  1. รู้จักเก็บ
  2. รู้จักหาทรัพย์
  3. รู้จักใช้จ่าย
  4. รู้จักเลี้ยงชีพ

๔๔. ผู้ใด ชื่อว่ามีจาคสัมปทา ?

  1. ให้ทาน
  2. รักษาศีล
  3. เจริญภาวนา
  4. เชื่อกฎแห่งกรรม

๔๕. ต่อหน้าว่าสรรเสริญ ลับหลังตั้งนินทา เป็นลักษณะของมิตรประเภทใด ?

  1. ปอกลอก
  2. ดีแต่พูด
  3. ชักชวนในทางฉิบหาย
  4. หัวประจบ

๔๖. ห้ามไม่ให้ทำชั่ว ให้ตั้งอยู่ในความดี เป็นลักษณะของมิตรประเภทใด ?

  1. มีอุปการะ
  2. ร่วมสุขร่วมทุกข์
  3. แนะประโยชน์
  4. มีความรักใคร่

๔๗. การประพฤติสังคหวัตถุธรรม ก่อให้เกิดประโยชน์ใด ?

  1. ความสามัคคี
  2. ความสำเร็จ
  3. ความเจริญ
  4. ความยุติธรรม

๔๘. บรรดาทิศทั้ง ๖ ทิศเบื้องบน หมายถึงใคร ?

  1. มารดาบิดา
  2. ครูอาจารย์
  3. พระมหากษัตริย์
  4. สมณพราหมณ์

๔๙. ก่อการทะเลาะวิวาท เป็นโทษของอบายมุขใด ?

  1. ดื่มน้ำเมา
  2. เที่ยวกลางคืน
  3. ดูการเล่น
  4. เล่นการพนัน

๕๐. ข้อใด เป็นโทษของการคบคนชั่วเป็นมิตร ?

  1. ไม่มีใครเชื่อถือ
  2. ถูกหวาดระแวง
  3. ถูกติเตียน
  4. เป็นนักเลงหัวไม้