ปัญหาและเฉลยวิชาธรรม ธรรมศึกษาชั้นตรี ระดับการศึกษานอกระบบและตามอัธยาศัย พ.ศ. ๒๕๖๑

๑. ธรรมข้อใด สำหรับป้องกันความผิดพลาดในการทำงาน ?

1. สติสัมปชัญญะ
2. หิริโอตตัปปะ
3. ขันติโสรัจจะ
4. กตัญญูกตเวที

๒. ความระลึกได้ ก่อนทำพูดคิด เป็นลักษณะของธรรมข้อใด ?

1. สติ
2. สัมปชัญญะ
3. หิริ
4. โอตตัปปะ

๓. คนขาดศีลธรรม เพราะไม่มีธรรมใดเป็นพื้นฐาน ?

1. สติสัมปชัญญะ
2. หิริโอตตัปปะ
3. ขันติโสรัจจะ
4. กตัญญูกตเวที

๔. คนมีโอตตัปปะ มีลักษณะเช่นใด ?

1. กลัวผลของบาป
2. กลัวเสียชื่อเสียง
3. กลัวโจร
4. กลัวถูกจับ

๕. ความงามอะไร ไม่ขึ้นอยู่กับกาลเวลา ?

1. งามเสื้อผ้า
2. งามรูปร่าง
3. งามกิริยามารยาท
4. งามคุณธรรม

๖. เหตุให้เกิดขันติโสรัจจะ ตรงกับข้อใด ?

1. มองโลกในแง่ดี
2. มีใจหนักแน่นดุจแผ่นดิน
3. แผ่เมตตา
4. ถูกทุกข้อ

๗. ข้อใด เป็นความหมายของกตเวที ?

1. ทดแทนบุญคุณ
2. เกื้อกูลผู้อื่น
3. รู้จักบุญคุณ
4. ทำคุณไว้ก่อน

๘. มารดาบิดาถูกทอดทิ้ง เพราะบุตรขาดคุณธรรมใด ?

1. หิริโอตตัปปะ
2. ขันติโสรัจจะ
3. เมตตากรุณา
4. กตัญญูกตเวทิตา

๙. การประพฤติชั่วทางกาย วาจา ใจ เรียกว่าอะไร ?

1. อกุศลมูล
2. ทุจริต
3. บาป
4. มลทิน

๑๐. คนต้มตุ๋นหลอกลวง ชื่อว่าประพฤติวจีทุจริตข้อใด ?

1. พูดเท็จ
2. พูดส่อเสียด
3. พูดคำหยาบ
4. พูดเพ้อเจ้อ

๑๑. ข้อใด เป็นผลของการพูดคำหยาบ ?

1. แตกสามัคคี
2. ทำให้เจ็บใจ
3. ขาดคนเชื่อถือ
4. ขาดคนรักใคร่

๑๒. ถึงบางพูดพูดดีเป็นศรีศักดิ์ มีคนรักรสถ้อยอร่อยจิต ตรงกับสุจริตข้อใด ?

1. ไม่พูดเท็จ
2. ไม่พูดคำหยาบ
3. ไม่พูดส่อเสียด
4. ไม่พูดเพ้อเจ้อ

๑๓. เห็นไม่ผิดจากคลองธรรม ได้แก่เห็นเช่นไร ?

1. ทำดีได้ดี
2. ทำชั่วได้ดี
3. บาปบุญไม่มี
4. ตายแล้วสูญ

๑๔. ข้อใด เป็นความหมายของคำว่า บุญ ?

1. ตัดกรรม
2. ชำระกิเลส
3. กำจัดภัย
4. ฝึกตน

๑๕. การให้ทาน มีจุดมุ่งหมายเพื่อกำจัดกิเลสใด ?

1. โลภะ
2. โทสะ
3. โมหะ
4. มานะ

๑๖. ผู้ปรารถนาจะไม่มีเวรภัยกับใคร ควรบำเพ็ญบุญกิริยาวัตถุข้อใด ?

1. ให้ทาน
2. รักษาศีล
3. เจริญภาวนา
4. ฟังธรรม

๑๗. ธรรมเป็นเครื่องนำไปสู่ความเจริญ เรียกว่าอะไร ?

1. อริยสัจ ๔
2. จักร ๔
3. อิทธิบาท ๔
4. ปธาน ๔

๑๘. ประพฤติเช่นไร ชื่อว่าตั้งตนไว้ชอบ ?

1. ละชั่วทำดี
2. อยู่ในที่เหมาะสม
3. มีกัลยาณมิตร
4. มีจิตอาสา

๑๙. อคติเป็นธรรมที่บุคคลใด ไม่ควรประพฤติ ?

1. ทหาร
2. ตำรวจ
3. ผู้พิพากษา
4. ถูกทุกข้อ

๒๐. ผู้ตัดสินคดีด้วยความเกลียดชัง ชื่อว่าตั้งอยู่ในอคติข้อใด ?

1. ฉันทาคติ
2. โทสาคติ
3. โมหาคติ
4. ภยาคติ

๒๑. ในอริยสัจ ๔ ความไม่สบายกาย ไม่สบายใจ เรียกว่าอะไร ?

1. ทุกข์
2. สมุทัย
3. นิโรธ
4. มรรค

๒๒. ในอริยสัจ ๔ ทุกข์ทั้งหลายเกิดขึ้น เพราะอะไรเป็นเหตุ ?

1. ความโกรธ
2. ตัณหา
3. พยาบาท
4. ความรัก

๒๓. ความดับตัณหาได้สิ้นเชิง ทุกข์ดับไปหมด ชื่อว่าอะไร ?

1. ทุกข์
2. สมุทัย
3. นิโรธ
4. มรรค

๒๔. มัชฌิมาปฏิปทา คือทางสายกลาง ตรงกับอริยสัจ ๔ ข้อใด ?

1. ทุกข์
2. สมุทัย
3. นิโรธ
4. มรรค

๒๕. ธรรมที่ทำให้เกิดกำลังทางใจ เรียกว่าอะไร ?

1. อิทธิบาทธรรม
2. จักรธรรม
3. อธิษฐานธรรม
4. พลธรรม

๒๖. ข้อใด ไม่จัดเป็นสัทธา ในพละ ๕ ?

1. เชื่อว่าโลกกลม
2. เชื่อกรรม
3. เชื่อผลกรรม
4. เชื่อการตรัสรู้

๒๗. ผู้ประมาทเลินเล่อ ทำอะไรผิดพลาดอยู่เสมอ ควรเจริญพลธรรมใด ?

1. สัทธา
2. วิริยะ
3. สติ
4. สมาธิ

๒๘. ธรรมเป็นที่ตั้งแห่งความระลึกถึงกัน ชื่อว่าอะไร ?

1. คารวธรรม
2. สาราณิยธรรม
3. อปริหานิยธรรม
4. ฆราวาสธรรม

๒๙. เคารพในหลักประชาธิปไตย สงเคราะห์เข้าในสาราณิยธรรมข้อใด ?

1. เมตตากายกรรม
2. สาธารณโภคี
3. สีลสามัญญตา
4. ทิฏฐิสามัญญตา

๓๐. การพูดเช่นใด สงเคราะห์เข้าในเมตตาวจีกรรม ?

1. เสียงดังฟังชัด
2. อักขระถูกต้อง
3. เสียงก้องกังวาล
4. สมานไมตรี

๓๑. ช้าๆ ได้พร้าเล่มงาม ใช้ได้กับสัปปุริสธรรมข้อใด ?

1. รู้จักตน
2. รู้จักคน
3. รู้จักประมาณ
4. รู้จักกาล

๓๒. รู้จักปรับตัวเข้ากับวัฒนธรรมท้องถิ่น จัดเข้าในสัปปุริสธรรมใด ?

1. รู้จักเหตุ
2. รู้จักผล
3. รู้จักชุมชน
4. รู้จักคน

๓๓. หลักเศรษฐกิจพอเพียง สงเคราะห์เข้าในสัปปุริสธรรมใด ?

1. รู้จักประมาณ
2. รู้จักกาล
3. รู้จักตน
4. รู้จักชุมชน

๓๔. อย่าชิงสุกก่อนห่าม จัดเข้าในสัปปุริสธรรมใด ?

1. ธัมมัญญุตา
2. อัตถัญญุตา
3. อัตตัญญุตา
4. กาลัญญุตา

๓๕. นกน้อยทำรังแต่พอตัว จัดเข้าในสัปปุริสธรรมใด ?

1. อัตถัญญุตา
2. มัตตัญญุตา
3. อัตตัญญุตา
4. ปริสัญญุตา

๓๖. โลกธรรม ตรงกับข้อใด ?

1. ธรรมคุ้มครองโลก
2. ธรรมประจำโลก
3. ธรรมเหนือโลก
4. ธรรมรักษาโลก

๓๗. โลกธรรม แบ่งออกเป็นกี่ฝ่าย ?

1. ๒
2. ๔
3. ๖
4. ๘

๓๘. ธรรมที่ครอบงำสัตว์โลกฝ่ายที่น่ายินดี เรียกว่าอะไร ?

1. อิฏฐารมณ์
2. อนิฏฐารมณ์
3. กุศล
4. อกุศล

๓๙. เมื่อถูกโลกธรรมครอบงำ ควรปฏิบัติอย่างไร ?

1. ไม่เศร้าโศก
2. ไม่ยินดียินร้าย
3. ไม่เพลิดเพลิน
4. ไม่ประมาท

๔๐. ข้อใด มีโลกธรรมทั้งฝ่ายอิฏฐารมณ์และอนิฏฐารมณ์ ?

1. สุข ทุกข์
2. ลาภ ยศ
3. นินทา
4. สรรเสริญ

๔๑. อัตถจริยาในสังคหวัตถุ มีความหมายตรงกับข้อใด ?

1. โอบอ้อมอารีย์
2. วจีไพเราะ
3. สงเคราะห์ชุมชน
4. วางตนพอดี

๔๒. สมานัตตตา มีความหมายตรงกับข้อใด ?

1. โอบอ้อมอารีย์
2. วจีไพเราะ
3. สงเคราะห์ชุมชน
4. วางตนพอดี

๔๓. สังคหวัตถุ เป็นธรรมส่งเสริมให้เกิดประโยชน์ใด ?

1. ความสำเร็จ
2. ความเจริญ
3. ความสามัคคี
4. ความมั่นคง

๔๔. ปุรัตถิมทิศ คือทิศเบื้องหน้า หมายถึงใคร ?

1. มารดาบิดา
2. ครูอาจารย์
3. สมณพราหมณ์
4. มิตรสหาย

๔๕. ทักขิณทิศ คือทิศเบื้องขวา หมายถึงใคร ?

1. มารดาบิดา
2. ครูอาจารย์
3. สมณพราหมณ์
4. มิตรสหาย

๔๖. ปัจฉิมทิศ ทิศเบื้องหลัง หมายถึงใคร ?

1. มารดาบิดา
2. ครูอาจารย์
3. ภรรยา
4. มิตรสหาย

๔๗. ข้อใด เป็นหน้าที่ของศิษย์ที่พึงปฏิบัติต่ออาจารย์ ?

1. ยืนต้อนรับ
2. รักษาทรัพย์
3. แนะนำดี
4. จัดการงานดี

๔๘. ข้อใด เป็นหน้าที่ของมารดาบิดา ?

1. ให้ทำความดี
2. แนะนำดี
3. บอกทางสวรรค์
4. ยกย่อง

๔๙. ข้อใด เป็นหน้าที่ของมิตรที่พึงปฏิบัติต่อกัน ?

1. เชื่อฟัง
2. ช่วยทำกิจ
3. ไม่ทิ้งกัน
4. แนะนำดี

๕๐. ข้อใด เป็นหน้าที่ของทิศเบื้องบน คือ สมณพราหมณ์ ?

1. ให้มรดก
2. ให้เรียนดี
3. บอกทางสวรรค์
4. ยกย่อง