ปัญหาและเฉลยวิชาเบญจศีลเบญจธรรม (วินัย) ธรรมศึกษาชั้นตรี ระดับอุดมศึกษาและประชาชนทั่วไป พ.ศ. ๒๕๖๒

๑. ในหนังสือเบญจศีล กล่าวว่าอะไรเป็นข้อปฏิบัติเบื้องต้นในการทำความดี ?

  1. ศีล
  2. ทาน
  3. สมาธิ
  4. ปัญญา

๒. การปฏิบัติตนตามข้อห้ามในศีล ๕ เรียกว่าอะไร ?

  1. ให้ทาน
  2. รักษาศีล
  3. เจริญภาวนา
  4. แผ่เมตตา

๓. วัตถุประสงค์ของการรักษาศีล คืออะไร ?

  1. ทำใจให้สงบ
  2. ละกิเลส
  3. ฝึกกายวาจา
  4. ดับทุกข์

๔. ข้อใด เป็นหลักปฏิบัติคู่กับเบญจธรรม ?

  1. ขันธ์ ๕
  2. อินทรีย์ ๕
  3. พละ ๕
  4. ศีล ๕

๕. ศีลข้อที่ ๑ ห้ามทำความผิดอะไร ?

  1. ฆ่าสัตว์
  2. ลักทรัพย์
  3. เสพยาบ้า
  4. พูดโกหก

๖. การฆ่า หมายถึงการกระทำในข้อใด ?

  1. ทำให้บาดเจ็บ
  2. ทำให้พิการ
  3. ทำให้ลำบาก
  4. ทำให้ตาย

๗. ข้อใด แสดงถึงการกระทำโดยขาดเมตตากรุณา ?

  1. เลี้ยงนก
  2. ตกปลา
  3. ปล่อยปลา
  4. ให้อาหารช้าง

๘. การบัญญัติศีลข้อที่ ๑ เพราะเห็นความสำคัญในเรื่องใด ?

  1. ชีวิต
  2. ทรัพย์สิน
  3. คู่ครอง
  4. สุขภาพ

๙. ข้อใด อนุโลมเข้าในการทำผิดศีลข้อที่ ๑ ?

  1. ทำให้บาดเจ็บ
  2. ทำให้พิการ
  3. ทำให้เสียโฉม
  4. ถูกทุกข้อ

๑๐. ทรกรรมสัตว์ให้ได้รับความลำบาก ตรงกับข้อใด ?

  1. ใช้งานเกินกำลัง
  2. กักขังในที่แคบ
  3. เล่นสนุก
  4. ถูกทุกข้อ

๑๑. การกระทำใด เป็นความผิดศีลข้อที่ ๒ ?

  1. ปล้นทรัพย์
  2. เสพยาบ้า
  3. ดื่มสุรา
  4. โกหกหลอกลวง

๑๒. ขายสินค้าเลียนแบบ เป็นโจรกรรมประเภทใด ?

  1. ปลอม
  2. ลวง
  3. หลอก
  4. ตู่

๑๓. ขู่เอาทรัพย์หรือตบทรัพย์ผู้อื่น เป็นโจรกรรมประเภทใด ?

  1. ลัก
  2. ฉก
  3. กรรโชก
  4. ปล้น

๑๔. แอบนำเข้าสินค้าโดยไม่เสียภาษีให้รัฐ เป็นโจรกรรมประเภทใด ?

  1. เบียดบัง
  2. สับเปลี่ยน
  3. ลักลอบ
  4. ยักยอก

๑๕. ทรัพย์ที่ได้มาด้วยมิจฉาชีพ มีผลกระทบเช่นไร ?

  1. ผิดกฎหมาย
  2. เสียชื่อเสียง
  3. เสียยศศักดิ์
  4. ถูกทุกข้อ

๑๖. การรักษาศีลข้อที่ ๒ มีประโยชน์อย่างไร ?

  1. มีเมตตา
  2. มีอาชีพสุจริต
  3. ครอบครัวอบอุ่น
  4. มีความจริงใจ

๑๗. ศีลข้อที่ ๓ ห้ามประพฤติทุจริตทางใด ?

  1. ทางกาย
  2. ทางวาจา
  3. ทางใจ
  4. ทางกายวาจา

๑๘. หญิงผู้อยู่ในพิทักษ์รักษาของบิดามารดา ตรงกับข้อใด ?

  1. ลูกสาว
  2. ลูกสะใภ้
  3. หญิงคู่หมั้น
  4. แม่ชี

๑๙. การเผยแพร่เอกสารอันเป็นเท็จ เป็นมุสาวาททางใด ?

  1. ทางกาย
  2. ทางวาจา
  3. ทางใจ
  4. ทางกายวาจา

๒๐. ข้อใด เป็นคำพูดที่ไม่นับเข้าในข้อห้าม ซึ่งไม่ผิดศีลข้อที่ ๔ ?

  1. โวหาร
  2. อำความ
  3. เสริมความ
  4. สับปลับ

๒๑. คำพูดประเภทใด ตรงกับคำว่า ประจบสอพลอ ?

  1. พูดเห็นแก่ได้
  2. พูดยกย่อง
  3. พูดหลีกเลี่ยง
  4. พูดให้แตกแยก

๒๒. ป่วยน้อยแกล้งเป็นป่วยมาก เป็นมุสาประเภทใด ?

  1. ปด
  2. ทนสาบาน
  3. มารยา
  4. ทำเลศ

๒๓. ศีลข้อที่ ๕ ชี้ให้เห็นโทษของอะไร ?

  1. อาชญากรรม
  2. โจรกรรม
  3. ค้ามนุษย์
  4. ยาเสพติด

๒๔. ข้อใด เป็นความเสียหายเกิดจากการเสพของมึนเมา ?

  1. ทำลายข้าวของ
  2. ทุบตีผู้อื่น
  3. ทะเลาะวิวาท
  4. ถูกทุกข้อ

๒๕. หากไม่รักษาศีลข้อที่ ๕ จะเกิดปัญหาสังคมด้านใด ?

  1. ติดการพนัน
  2. อาชญากรรม
  3. ยาเสพติด
  4. ทุจริตคอรัปชั่น

๒๖. การรักษาศีลข้อที่ ๕ ให้สมบูรณ์ ควรหลีกเลี่ยงอะไร ?

  1. ของผิดกฎหมาย
  2. ของคนอื่น
  3. คู่ครองคนอื่น
  4. ของมึนเมา

๒๗. การทำผิดศีลข้อที่ ๕ ทำให้บกพร่องในคุณธรรมใด ?

  1. เมตตา
  2. กรุณา
  3. สัจจะ
  4. สติสัมปชัญญะ

๒๘. การตั้งใจงดเว้นจากข้อห้าม เรียกว่าอะไร ?

  1. ศีล
  2. วิรัติ
  3. ปฏิบัติ
  4. พฤติกรรม

๒๙. สมาทานวิรัติ เป็นการงดเว้นจากการประพฤติผิดศีลของใคร ?

  1. คนสามัญ
  2. คนรักษาศีล
  3. อริยบุคคล
  4. ถูกทุกข้อ

๓๐. พระอริยบุคคลเว้นจากการประพฤติผิดศีลได้เด็ดขาด เป็นวิรัติใด ?

  1. สัมปัตตวิรัติ
  2. สมาทานวิรัติ
  3. สมุจเฉทวิรัติ
  4. ถูกทุกข้อ

๓๑. ข้อใด เป็นหลักธรรมประพฤติควบคู่กับการรักษาศีลข้อที่ ๑ ?

  1. เมตตากรุณา
  2. หิริโอตตัปปะ
  3. ขันติโสรัจจะ
  4. พรหมวิหาร

๓๒. การบริจาคเงินช่วยผู้ประสบอุทกภัย ชื่อว่ามีกัลยาณธรรมใด ?

  1. ความมีเมตตา
  2. ความมีกรุณา
  3. ความมีสัตย์
  4. มีสติรอบคอบ

๓๓. กัลยาณธรรมข้อใด ทำให้มนุษย์เอื้อเฟื้อกันทั้งในยามสุขยามทุกข์ ?

  1. เมตตากรุณา
  2. สัมมาอาชีวะ
  3. ความภักดี
  4. มีสติรอบคอบ

๓๔. มนุษย์จะรักษาศีลข้อ ๒ ได้มั่นคง เพราะประพฤติกัลยาณธรรมข้อใด ?

  1. เมตตากรุณา
  2. สัมมาอาชีวะ
  3. ความกตัญญู
  4. กามสังวร

๓๕. นายจ้างจ่ายค่าแรงลูกจ้างตามสัญญา ชื่อว่าประพฤติเป็นธรรมในข้อใด ?

  1. กิจการ
  2. บุคคล
  3. วัตถุ
  4. ถูกทุกข้อ

๓๖. ลูกจ้างเข้าทำงานตรงเวลา ชื่อว่าประพฤติเป็นธรรมในข้อใด ?

  1. กิจการ
  2. บุคคล
  3. วัตถุ
  4. ถูกทุกข้อ

๓๗. การลักลอบผลิตสินค้าเลียนแบบ ชื่อว่าประพฤติไม่เป็นธรรมในข้อใด ?

  1. กิจการ
  2. บุคคล
  3. วัตถุ
  4. ถูกทุกข้อ

๓๘. ความสำรวมในกาม เป็นอุปการะแก่การรักษาศีลข้อใด ?

  1. ข้อ ๑
  2. ข้อ ๒
  3. ข้อ ๓
  4. ข้อ ๔

๓๙. การประพฤติกัลยาณธรรมข้อ ๓ เกิดประโยชน์แก่ผู้ครองเรือนอย่างไร ?

  1. ช่วยเหลือกัน
  2. ไว้วางใจกัน
  3. กตัญญูต่อกัน
  4. ภักดีต่อกัน

๔๐. สามีไม่นอกใจภรรยา เป็นการประพฤติกัลยาณธรรมข้อใด ?

  1. สัมมาอาชีวะ
  2. กามสังวร
  3. ความซื่อตรง
  4. ความไม่ประมาท

๔๑. ผู้ตอบแทนคุณพ่อแม่ครูบาอาจารย์ ตรงกับความมีสัตย์ข้อใด ?

  1. ความเที่ยงธรรม
  2. ความซื่อตรง
  3. ความกตัญญู
  4. สวามิภักดิ์

๔๒. การให้ยศศักดิ์ด้วยความยุติธรรม ปราศจากอคติ ตรงกับความมีสัตย์ข้อใด ?

  1. ความเที่ยงธรรม
  2. ความซื่อตรง
  3. ความกตัญญู
  4. สวามิภักดิ์

๔๓. ตั้งใจรับราชการโดยสุจริตไม่เสียดายชีวิต ตรงกับความมีสัตย์ข้อใด ?

  1. ความเที่ยงธรรม
  2. ความซื่อตรง
  3. ความกตัญญู
  4. สวามิภักดิ์

๔๔. หลักธรรมที่ควรใช้ในการตัดสินคดี ตรงกับความมีสัตย์ข้อใด ?

  1. ความเที่ยงธรรม
  2. ความซื่อตรง
  3. ความกตัญญู
  4. สวามิภักดิ์

๔๕. ข้อใด เป็นคุณพิเศษประดับผู้มีศีลข้อที่ ๕ ?

  1. รู้จักใช้จ่าย
  2. ไม่เลินเล่อในการงาน
  3. มีสติรอบคอบ
  4. ถูกทุกข้อ

๔๖. ละชั่ว ทำดี ทำจิตให้ผ่องใส มีความรอบคอบในเรื่องใด ?

  1. การบริโภค
  2. การศึกษา
  3. การทำงาน
  4. การปฏิบัติธรรม

๔๗. การใช้จ่ายแต่พอเพียง ตามกำลังทรัพย์ของตน มีความรอบคอบในเรื่องใด ?

  1. การบริโภค
  2. การศึกษา
  3. การทำงาน
  4. การปฏิบัติธรรม

๔๘. ข้อใด ชื่อว่าไม่เลินเล่อในการงาน ?

  1. ขยันทำกิน
  2. หมิ่นเงินน้อย
  3. คอยวาสนา
  4. ลางานบ่อย

๔๙. ข้อใด ทำให้คนเราเป็นมนุษย์ที่สมบูรณ์ ?

  1. ศีลธรรม
  2. ทรัพย์สมบัติ
  3. ยศศักดิ์
  4. ชาติตระกูล

๕๐. ข้อใด เป็นประโยชน์ของเบญจศีลเบญจธรรม ?

  1. ไม่เดือดร้อน
  2. ไม่นอนเป็นทุกข์
  3. มีแต่ความสุขใจ
  4. ถูกทุกข้อ