ปัญหาและเฉลยวิชาเบญจศีลเบญจธรรม (วินัย) ธรรมศึกษาชั้นตรี ระดับอุดมศึกษาและประชาชนทั่วไป พ.ศ. ๒๕๖๗

๑. หลักธรรมใด เป็นข้อปฏิบัติเบื้องต้นสำหรับบุคคลเริ่มทำความดี ?

1. ศีล
2. สมาธิ
3. ปัญญา
4. ถูกทุกข้อ

๒. ความมีระเบียบวินัย จัดเข้าในข้อใด ?

1. ทาน
2. ศีล
3. สมาธิ
4. ปัญญา

๓. วัตถุประสงค์ของการรักษาศีล คือข้อใด ?

1. สงบใจ
2. ไม่งมงาย
3. ฝึกกายวาจา
4. ดับทุกข์

๔. เจตนางดเว้นจากข้อห้าม เพื่อไม่ละเมิดศีล เรียกว่าอะไร ?

1. อาบัติ
2. วิรัติ
3. วินัย
4. สิกขาบท

๕. ข้อใด เป็นการละเมิดศีลข้อที่ ๑ ?

1. ทำแท้ง
2. ลักทรัพย์
3. เสพยาบ้า
4. ค้าประเวณี

๖. ข้อใด ไม่เข้าข่ายความผิดศีลข้อที่ ๑ ?

1. ทำให้ตาย
2. ทำให้ลำบาก
3. ทำให้บาดเจ็บ
4. ทำให้เจ็บใจ

๗. การทำสัตว์ให้ได้รับความลำบากเดือดร้อน เรียกว่าอะไร ?

1. ทรกรรม
2. โจรกรรม
3. ฆาตกรรม
4. บาปกรรม

๘. ศีลข้อที่ ๑ บัญญัติขึ้นเพื่อรักษาคุณค่าและหวงแหนสิ่งใด ?

1. ทรัพย์สิน
2. ที่ดิน
3. ชีวิต
4. บ้าน

๙. ข้อใด อนุโลมเข้าในการทำปาณาติบาต ?

1. ทำให้บาดเจ็บ
2. ทำให้พิการ
3. ทำให้เสียโฉม
4. ถูกทุกข้อ

๑๐. ศีลข้อที่ ๒ บัญญัติขึ้นเพื่อมุ่งเน้นถึงความปลอดภัยในเรื่องใด ?

1. ชีวิตร่างกาย
2. ทรัพย์สิน
3. คู่ครอง
4. สุขภาพ

๑๑. ข้อห้ามของศีลข้อที่ ๒ คือข้อใด ?

1. จับปลา
2. ล่าสัตว์
3. รับราชการ
4. หากินทุจริต

๑๒. ข้อใด เป็นการละเมิดศีลข้อที่ ๒ เกิดจากทรัพย์สินของตน ?

1. เลี่ยงภาษี
2. บุกรุกป่า
3. รับสินบน
4. เก็บส่วย

๑๓. ขายของออนไลน์แต่ส่งของไม่ตรงใบสั่ง เป็นโจรกรรมประเภทใด ?

1. ปลอม
2. ลวง
3. ลัก
4. ปล้น

๑๔. ข้อใด เป็นลักษณะอาการของคนไม่รักษาศีลข้อที่ ๒ ?

1. โหดร้าย
2. แอบขโมย
3. โกหก
4. เมาทุกวัน

๑๕. ศีลข้อที่ ๒ บัญญัติขึ้นเพื่อให้ทำความดีเรื่องใด ?

1. หากินสุจริต
2. ผัวเมียเดียว
3. เมตตาสัตว์
4. รู้คุณคน

๑๖. กาเมสุมิจฉาจารา เวรมณี หมายถึงการไม่ทำผิดเรื่องใด ?

1. กฎหมาย
2. วัฒนธรรม
3. ประเพณี
4. ประเวณี

๑๗. หญิงผู้เป็นเหล่ากอของตน หมายถึงใคร ?

1. ลูกเลี้ยง
2. ลูกบุญธรรม
3. ลูกสาว
4. ลูกสะใภ้

๑๘. การละเมิดศีลข้อที่ ๓ ทำให้ครอบครัวแตกแยก ควรแก้ไขตามข้อใด ?

1. เลิกยาบ้า
2. เลิกบุหรี่
3. เลิกเหล้า
4. เลิกเจ้าชู้

๑๙. การแสดงกิริยาอาการอันเป็นเท็จในศีลข้อที่ ๔ เรียกว่าอะไร ?

1. เท็จทางกาย
2. เท็จทางวาจา
3. เท็จทางใจ
4. ถูกทุกข้อ

๒๐. คำพูดลักษณะใด แม้ไม่เป็นความจริง ก็ไม่มีโทษแก่ผู้พูด ?

1. อำความ
2. เสริมความ
3. สับปลับ
4. สำคัญผิด

๒๑. มุสาประเภทใด เรียกว่ามารยา ?

1. อวดวิชา
2. อวดอ้าง
3. แกล้งป่วย
4. สาบาน

๒๒. เล่านิทานไม่ใช่เรื่องจริง แต่ไม่ผิดศีลข้อ ๔ เพราะเหตุใด ?

1. สำคัญผิด
2. เป็นนิยาย
3. เป็นโวหาร
4. พลั้งปาก

๒๓. ศีลข้อที่ ๕ บัญญัติขึ้นเพื่อให้หลีกเลี่ยงไม่เกี่ยวข้องกับอะไร ?

1. สัตว์ดุร้าย
2. ลักพาตัว
3. การพนัน
4. สิ่งเสพติด

๒๔. ข้อใด เป็นพฤติกรรมไม่ดีของคนละเมิดศีลข้อที่ ๕ ?

1. ทำลายของ
2. ทุบตีผู้อื่น
3. ทะเลาะวิวาท
4. ถูกทุกข้อ

๒๕. การไม่ให้ความสำคัญกับศีลข้อที่ ๕ ทำให้เกิดปัญหาใด ?

1. ลักขโมย
2. ค้ามนุษย์
3. ติดยาบ้า
4. หากินทุจริต

๒๖. ผู้ปรารถนาจะรักษาศีลข้อที่ ๕ ในวันพระ ควรปฏิบัติตามข้อใด ?

1. งดเหล้า
2. เข้าวัด
3. ทำบุญ
4. ฟังเทศน์

๒๗. ข้อใด ไม่ใช่การงดเว้นจากข้อห้ามที่เรียกว่า วิรัติ ?

1. มังสวิรัติ
2. สมาทานวิรัติ
3. สมุจเฉทวิรัติ
4. สัมปัตตวิรัติ

๒๘. สัมปัตตวิรัติ เป็นการงดเว้นจากการละเมิดศีลของใคร ?

1. คนทั่วไป
2. คนถือศีล
3. คนเห็นผี
4. อริยบุคคล

๒๙. “ข้าพเจ้ารับศีลห้ามา จึงไม่ดื่มเหล้า” จัดเป็นวิรัติใด ?

1. สมาทานวิรัติ
2. สัมปัตตวิรัติ
3. สมุจเฉทวิรัติ
4. ถูกทุกข้อ

๓๐. เบญจศีล ท่านกำหนดให้รักษาควบคู่กับหลักธรรมใด ?

1. อริยสัจ
2. สังคหวัตถุ
3. พรหมวิหาร
4. เบญจธรรม

๓๑. เห็นสุนัขตกน้ำสามารถช่วยได้ แต่ไม่ช่วย เพราะขาดกัลยาณธรรมใด ?

1. เมตตา
2. กรุณา
3. สติสัมปชัญญะ
4. สัจจะ

๓๒. ปรารถนาดี หวังจะให้เขามีความสุข เป็นกัลยาณธรรมใด ?

1. เมตตา
2. สัมมาอาชีวะ
3. สติสัมปชัญญะ
4. สัจจะ

๓๓. ช่วยปลดหนี้ให้คนพ้นจากความเดือดร้อน เป็นกัลยาณธรรมใด ?

1. เมตตา
2. กรุณา
3. กามสังวร
4. สัจจะ

๓๔. ผู้ปรารถนาจะปฏิบัติตามกัลยาณธรรมข้อที่ ๑ ควรเว้นพฤติกรรมใด ?

1. เล่นหวย
2. ขโมยของ
3. ล่าสัตว์
4. ดื่มเหล้า

๓๕. กัลยาณธรรมใด สนับสนุนการรักษาศีลข้อที่ ๒ ให้มั่นคงยิ่งขึ้น ?

1. สัจจะ
2. สัมมาอาชีวะ
3. เมตตากรุณา
4. สติสัมปชัญญะ

๓๖. นายจ้างจ่ายค่าจ้างแก่ลูกจ้างตามสัญญา เป็นความชอบธรรมเรื่องใด ?

1. กิจการ
2. บุคคล
3. วัตถุ
4. ถูกทุกข้อ

๓๗. ลูกจ้างทำงานในหน้าที่ไม่ให้บกพร่อง เป็นความชอบธรรมเรื่องใด ?

1. กิจการ
2. บุคคล
3. วัตถุ
4. ถูกทุกข้อ

๓๘. ผู้จะปฏิบัติตามกัลยาณธรรมข้อสัมมาอาชีวะ ต้องหลีกเลี่ยงข้อใด ?

1. เรียกค่าไถ่
2. ขายยาบ้า
3. ตั้งบ่อนพนัน
4. ถูกทุกข้อ

๓๙. ความสำรวมในกาม หมายถึงรู้จักยับยั้งควบคุมตนในเรื่องใด ?

1. น้ำตาล
2. อาหาร
3. น้ำหนัก
4. กามารมณ์

๔๐. สามีภรรยาเชื่อใจกัน เพราะปฏิบัติตามข้อใด ?

1. ไม่ดื่มสุรา
2. ไม่เจ้าชู้
3. ไม่ทุจริต
4. ไม่ติดพนัน

๔๑. ปรารถนาจะสำรวมในกาม ควรหลีกเลี่ยงเรื่องใด ?

1. เสพยาบ้า
2. ค้าของเถื่อน
3. ล่าสัตว์ป่า
4. นอกใจคู่ครอง

๔๒. ความจริงใจต่อเพื่อน เป็นสัจจะประเภทใด ?

1. ความเที่ยงธรรม
2. ความซื่อตรง
3. ความกตัญญู
4. ความภักดี

๔๓. คนตรงไปตรงมาปราศจากอคติ เพราะมีสัจจะประเภทใด ?

1. ความเที่ยงธรรม
2. พูดจริง
3. ทำจริง
4. ถูกทุกข้อ

๔๔. ความกตัญญู ถือเป็นสัจจะประการหนึ่ง เช่นตัวอย่างใด ?

1. รักพวกพ้อง
2. เลี้ยงพ่อแม่
3. ช่วยเหลือคน
4. ยกย่องนาย

๔๕. เมาแล้วขับรถทำให้เกิดอุบัติเหตุ เพราะขาดกัลยาณธรรมใด ?

1. สัจจะ
2. กามสังวร
3. เมตตากรุณา
4. สติสัมปชัญญะ

๔๖. การดื่มน้ำกระท่อมสูบกัญชาผิดศีลข้อที่ ๕ ขัดต่อกัลยาณธรรมใด ?

1. สติสัมปชัญญะ
2. กามสังวร
3. สัจจะ
4. สัมมาอาชีวะ

๔๗. การใช้จ่ายแต่พอเพียงตามความจำเป็น ชื่อว่ามีสติในเรื่องใด ?

1. การบริโภค
2. การประพฤติตัว
3. การระวังตัว
4. การทำงาน

๔๘. มีคนสรรเสริญเยินยอ ตั้งสติอย่างไร ชื่อว่าไม่ประมาทในโลกธรรม ?

1. ไม่ระวัง
2. ไม่ตั้งใจ
3. ไม่เหลิง
4. ไม่สำรวม

๔๙. การประพฤติเบญจธรรม อำนวยประโยชน์ในชาติปัจจุบันอย่างไร ?

1. เจริญลาภ
2. เจริญเกียรติ
3. เจริญยศ
4. ถูกทุกข้อ

๕๐. การประพฤติเบญจธรรม อำนวยประโยชน์ในชาติหน้าอย่างไร ?

1. ไม่ตกนรก
2. ไม่ไปอบาย
3. ไม่เป็นเปรต
4. ถูกทุกข้อ