ปัญหาและเฉลยวิชาธรรม ธรรมศึกษาชั้นโท ระดับอุดมศึกษาและประชาชนทั่วไป พ.ศ. ๒๕๖๗

๑. การเวียนว่ายตายเกิดของสัตว์ทั้งหลาย เรียกว่าอะไร ?

1. ภูมิ
2. สังสารวัฏ
3. คติ
4. ภพ

๒. พระพุทธพจน์ว่า “จิตเต อะสังกิลิฏเ สุคะติ ปาฏิกังขา” ยืนยันเรื่องใด ?

1. ตายแล้วเกิด
2. ตายแล้วสูญ
3. ตายแล้วฟื้น
4. ถูกทุกข้อ

๓. ข้อใด จัดเป็นทุคติ ?

1. นิรยะ
2. ติรัจฉานโยนิ
3. ปิตติวิสยะ
4. ถูกทุกข้อ

๔. เทวทูต มิได้หมายถึงใคร ?

1. คนแก่
2. คนเจ็บ
3. คนตาย
4. เยาวชน

๕. เทวทูต เป็นสัญญาณเตือนภัยมนุษย์ไม่ให้ประมาทในเรื่องอะไร ?

1. การใช้ชีวิต
2. การศึกษา
3. การอาชีพ
4. การครองเรือน

๖. คนที่เชื่อเรื่องนรกสวรรค์ จะปฏิบัติตามหลักธรรมใดได้ง่าย ?

1. กตัญญูกตเวที
2. หิริ โอตตัปปะ
3. สุจริต ๓
4. ถูกทุกข้อ

๗. ผู้ที่เกิดในทุคติประเภทใด จะไม่ได้รับส่วนบุญที่ญาติอุทิศให้ ?

1. นรก
2. อสุรกาย
3. กำเนิดเดียรัจฉาน
4. ถูกทุกข้อ

๘. การทำบุญอุทิศให้บรรพบุรุษ เรียกว่าอะไร ?

1. ปุพพเปตพลี
2. บุพพกิจ
3. บุพพกรณ์
4. บุพพการี

๙. ภูมิเป็นที่ไปฝ่ายดี หมายถึงข้อใด ?

1. มนุษยโลก
2. เทวโลก
3. พรหมโลก
4. ถูกทุกข้อ

๑๐. อะไรทำให้รู้ว่าดวงดาวต่างๆ หมุนรอบตัวเองใช้เวลาไม่เท่ากัน ?

1. ไสยศาสตร์
2. ภูมิศาสตร์
3. โหราศาสตร์
4. วิทยาศาสตร์

๑๑. หนึ่งวันหนึ่งคืนในสวรรค์ชั้นดาวดึงส์ เท่ากับกี่ปีในโลกมนุษย์ ?

1. ๑๐๐
2. ๒๐๐
3. ๓๐๐
4. ๕๐๐

๑๒. ผู้ที่บรรลุปฐมฌาน สิ้นชีวิตแล้วไปเกิดในเทวโลกชั้นใด ?

1. พรหมปาริสัชชา
2. พรหมปุโรหิต
3. มหาพรหม
4. ถูกทุกข้อ

๑๓. กรรมให้ผลในชาตินี้ เรียกว่าอะไร ?

1. ทิฏฐธรรมเวทนียกรรม
2. อโหสิกรรม
3. ครุกรรม
4. อาสันนกรรม

๑๔. กรรมชนิดใด เปรียบเสมือนพืชพันธุ์ธัญญาหารแห้งฝ่อปลูกไม่ขึ้น ?

1. อโหสิกรรม
2. ชนกกรรม
3. พหุลกรรม
4. อาสันนกรรม

๑๕. กรรมที่ทำให้สัตว์เกิดในสุคติหรือทุคติ หมายถึงกรรมใด ?

1. ชนกกรรม
2. อุปัตถัมภกกรรม
3. อุปปีฬกกรรม
4. อุปฆาตกกรรม

๑๖. อนันตริยกรรม จัดเป็นกรรมอะไร ?

1. ครุกรรม
2. พหุลกรรม
3. อาสันนกรรม
4. กตัตตากรรม

๑๗. บุคคลมีจิตเช่นไร จึงจะรู้ธาตุ ๔ ตามความเป็นจริงได้ ?

1. จิตเป็นสมาธิ
2. จิตปกติ
3. จิตคิดนึก
4. จิตใฝ่รู้

๑๘. กายคตาสติ หมายถึงการพิจารณาอะไรให้เห็นเป็นของไม่สวยงาม ?

1. ผม
2. ขน
3. เล็บ
4. ถูกทุกข้อ

๑๙. บทบริกรรมใด เป็นการเจริญพุทธานุสสติ ?

1. อรหํ
2. สุคโต
3. พุทฺโธ
4. ถูกทุกข้อ

๒๐. การพิจารณาธาตุ ๔ คือดิน น้ำ ไฟ ลม เป็นการเจริญกรรมฐานใด ?

1. กายคตาสติ
2. เมตตา
3. พุทธานุสสติ
4. จตุธาตุววัตถาน

๒๑. จะแก้กามฉันทะความพอใจรักใคร่ในกาม ควรเจริญกรรมฐานใด ?

1. กายคตาสติ
2. เมตตา
3. พุทธานุสสติ
4. กสิณ

๒๒. จะแก้ความอาฆาตพยาบาท ควรเจริญกรรมฐานใด ?

1. กายคตาสติ
2. เมตตา
3. พุทธานุสสติ
4. กสิณ

๒๓. จะแก้ถีนมิทธะรวมไปถึงโรคซึมเศร้า ควรเจริญกรรมฐานใด ?

1. กายคตาสติ
2. เมตตา
3. พุทธานุสสติ
4. กสิณ

๒๔. จะแก้ความฟุ้งซ่าน ควรเจริญกรรมฐานใด ?

1. กายคตาสติ
2. เมตตา
3. พุทธานุสสติ
4. กสิณ

๒๕. การกำหนดพิจารณาธาตุ ๔ คือดิน น้ำ ไฟ ลม แก้นิวรณ์ใดได้ ?

1. กามฉันทะ
2. พยาบาท
3. ถีนมิทธะ
4. วิจิกิจฉา

๒๖. การพิจารณาความแก่บ่อย ๆ เป็นอุบายบรรเทาความประมาทในอะไร ?

1. วัย
2. ความไม่มีโรค
3. ชีวิต
4. ความเศร้าโศก

๒๗. กำหนดพิจารณาอะไร จัดเป็นกายานุปัสสนาสติปัฏฐาน ?

1. ลมหายใจ
2. ธาตุ ๔
3. ซากศพ
4. ถูกทุกข้อ

๒๘. นวสีวถิกาบรรพที่ถูกต้อง ต้องพิจารณาเป็นกี่ขั้นตอน ?

1. ๖
2. ๗
3. ๘
4. ๙

๒๙. การเพ่งดู ดิน น้ำ ไฟ ลม เรียกว่าอะไร ?

1. เพ่งธาตุ
2. เพ่งกสิณ
3. เพ่งอสุภะ
4. เพ่งอารมณ์

๓๐. พิจารณาอะไรเป็นอารมณ์ จัดเป็นอสุภกรรมฐาน ?

1. ซากศพจริง
2. ซากศพสมมติ
3. ร่างกาย
4. อาหารบูด

๓๑. ภาวนาว่า พุทโธ เม สะระณัง วะรัง เป็นการเจริญกรรมฐานอะไร ?

1. พุทธานุสสติ
2. ธัมมานุสสติ
3. สังฆานุสสติ
4. สีลานุสสติ

๓๒. ภาวนาว่า ข้าพเจ้าขอถึงพระธรรมเป็นที่พึ่ง เป็นการเจริญกรรมฐานใด ?

1. พุทธานุสสติ
2. ธัมมานุสสติ
3. สังฆานุสสติ
4. สีลานุสสติ

๓๓. ภาวนาว่า ข้าพเจ้าขอถึงพระสงฆ์เป็นที่พึ่ง เป็นการเจริญกรรมฐานใด ?

1. พุทธานุสสติ
2. ธัมมานุสสติ
3. สังฆานุสสติ
4. สีลานุสสติ

๓๔. การเจริญเมตตาพรหมวิหาร ท่านสอนให้เริ่มที่ใครก่อน ?

1. ตนเอง
2. พ่อแม่
3. ครูอาจารย์
4. สรรพสัตว์

๓๕. การกำหนดรู้ธาตุ ๔ เรียกโดยภาษากรรมฐานว่าอะไร ?

1. จตุธาตุววัตถาน
2. ธาตุมนสิการ
3. ธาตุกรรมฐาน
4. ถูกทุกข้อ

๓๖. ธาตุ ๔ มีอยู่ที่ไหน ?

1. สัตว์
2. บุคคล
3. ตัวตน
4. ถูกทุกข้อ

๓๗. การพิจารณาธาตุ ๔ ให้สำเร็จสมาธิขั้นใด ?

1. อุปจารสมาธิ
2. อัปปนาสมาธิ
3. โลกุตตรสมาธิ
4. ถูกทุกข้อ

๓๘. คนที่ติดยึดบุคคลหล่อๆ สวยๆ เป็นไอดอล จัดเป็นคนจริตใด ?

1. ราคจริต
2. โทสจริต
3. โมหจริต
4. สัทธาจริต

๓๙. บุคคลในข้อที่ ๓๘ ควรเจริญกรรมฐานใด ?

1. อสุภะ
2. กสิณ
3. พรหมวิหาร
4. ภูตกสิณ

๔๐. คนนิสัยฉุนเฉียวโกรธง่าย จัดเป็นคนจริตใด ?

1. ราคจริต
2. โทสจริต
3. โมหจริต
4. สัทธาจริต

๔๑. คนนิสัยฉุนเฉียวโกรธง่าย ควรเจริญกรรมฐานใด ?

1. อสุภะ
2. กายคตาสติ
3. พรหมวิหาร
4. ภูตกสิณ

๔๒. คนที่หลงงมงายเชื่อตามกระแสในโลกโซเชียล จัดเป็นคนจริตใด ?

1. ราคจริต
2. โทสจริต
3. โมหจริต
4. วิตกจริต

๔๓. บุคคลในข้อ ๔๒ ควรเจริญกรรมฐานใด ?

1. อสุภะ
2. อานาปานสติ
3. กายคตาสติ
4. พรหมวิหาร

๔๔. คนที่เชื่ออะไรง่าย ๆ จัดเป็นคนจริตใด ?

1. ราคจริต
2. โทสจริต
3. โมหจริต
4. สัทธาจริต

๔๕. ก่อนที่จิตจะเกิดอัปปนาสมาธิ จะต้องเกิดนิมิตใดก่อน ?

1. บริกรรมนิมิต
2. อุคคหนิมิต
3. ปฏิภาคนิมิต
4. ถูกทุกข้อ

๔๖. ความชำนาญในการเข้าฌาน เรียกว่าอะไร ?

1. อาวัชชนวสี
2. สมาปัชชนวสี
3. อธิษฐานวสี
4. วุฏฐานวสี

๔๗. กรรมฐานซึ่งเปรียบเสมือนเมนูอาหารของจิต มีกี่ข้อ ?

1. ๔ ข้อ
2. ๒๐ ข้อ
3. ๓๐ ข้อ
4. ๔๐ ข้อ

๔๘. สาเหตุที่กรรมฐานมีจำนวนหลายข้อ เนื่องจากบุคคลมีอะไรต่างกัน ?

1. จริต
2. บุญ
3. กรรม
4. วิบาก

๔๙. อะไรเป็นความอัศจรรย์ทำให้ผู้ปฏิบัติธรรมเข้าใจว่าตนเองบรรลุธรรม ?

1. โอภาส
2. ญาณ
3. ปัสสัทธิ
4. ถูกทุกข้อ

๕๐. บุคคลเข้าใจผิดว่าตนเองเป็นพระอริยบุคคล เพราะติดยึดในอะไร ?

1. วิปัสสนูปกิเลส
2. วิปัสสนา
3. วิปัสสนายานิก
4. ถูกทุกข้อ