ปัญหาและเฉลยวิชาอุโบสถศีล (วินัย) ธรรมศึกษาชั้นโท ระดับการศึกษานอกระบบและตามอัธยาศัย พ.ศ. ๒๕๖๒

๑. ในเรื่องอุโบสถศีล คำว่า อุโบสถ มีความหมายตรงกับข้อใด ?

1. การเข้าจำ
2. การออกบวช
3. การบริจาค
4. การอ้อนวอน

๒. อุโบสถศีล มีลักษณะตรงกับข้อใด ?

1. ศีลธรรม
2. คุณธรรม
3. จริยธรรม
4. ศีลวัตร

๓. การถืออุโบสถที่ปรากฏในอุโบสถขันธกะ มีกี่แบบ ?

1. ๑ แบบ
2. ๒ แบบ
3. ๓ แบบ
4. ๔ แบบ

๔. อุโบสถสมัยใด งดอาหารตั้งแต่เที่ยงวันไปจนถึงอรุณขึ้น ?

1. ก่อนพุทธกาล
2. สมัยพุทธกาล
3. หลังพุทธกาล
4. ถูกทุกข้อ

๕. การถือไตรสรณคมน์และสมาทานสิกขาบท ๘ เกิดขึ้นในสมัยใด ?

1. ก่อนพุทธกาล
2. สมัยพุทธกาล
3. หลังพุทธกาล
4. กึ่งพุทธกาล

๖. ผู้รักษาอุโบสถศีล ควรสมาทานรักษาศีลประเภทใด ?

1. ศีล ๕
2. ศีล ๘
3. ศีล ๑๐
4. ศีล ๒๒๗

๗. อุโบสถศีลกับศีล ๘ ต่างกันในข้อใด ?

1. วันเวลารักษา
2. ผู้สมาทานรักษา
3. มี ๘ สิกขาบท
4. ถูกทุกข้อ

๘. การรักษาอุโบสถศีล ให้ถืออะไรเป็นสรณะ ?

1. พระรัตนตรัย
2. เทพต่าง ๆ
3. สิ่งศักดิ์สิทธิ์
4. ถูกทุกข้อ

๙. ในอุโบสถขันธกะ วันธัมมัสสวนะ คือวันใด ?

1. ๘ ค่ำ
2. ๑๔ ค่ำ
3. ๑๕ ค่ำ
4. ถูกทุกข้อ

๑๐. อุโบสถประเภทใด เทียบได้กับการจำพรรษาของพระภิกษุ ?

1. ปกติอุโบสถ
2. ปฏิชาครอุโบสถ
3. ปาฏิหาริยอุโบสถ
4. อริยอุโบสถ

๑๑. อุโบสถประเภทใด ให้รักษาในวันพระ ๘ ค่ำ ๑๔ ค่ำ หรือ ๑๕ ค่ำ ?

1. ปกติอุโบสถ
2. ปฏิชาครอุโบสถ
3. ปาฏิหาริยอุโบสถ
4. อริยอุโบสถ

๑๒. อุโบสถประเภทใด กำหนดให้รักษาติดต่อกันคราวละ ๓ วัน ?

1. ปกติอุโบสถ
2. ปฏิชาครอุโบสถ
3. ปาฏิหาริยอุโบสถ
4. อริยอุโบสถ

๑๓. สถานที่ใด สามารถสมาทานรักษาอุโบสถได้ ?

1. วัด
2. บ้าน
3. โรงเรียน
4. ถูกทุกข้อ

๑๔. อุโบสถศีลประเภทใด ที่บุคคลนิยมรักษากันทั่วไปในปัจจุบัน ?

1. ปกติอุโบสถ
2. ปาฏิชาครอุโบสถ
3. นิพัทธอุโบสถ
4. ถูกทุกข้อ

๑๕. ผู้สมาทานรักษาอุโบสถ พึงงดเว้นเรื่องใด ?

1. เล่าชาดก
2. ฟังเทศน์
3. สวดมนต์
4. ฟ้อนรำขับรอง

๑๖. ปาฏิหาริยอุโบสถ มีชื่อเรียกอีกอย่างหนึ่งว่าอะไร ?

1. ปกติอุโบสถ
2. ปาฏิชาครอุโบสถ
3. นิพัทธอุโบสถ
4. อริยอุโบสถ

๑๗. อุโบสถประเภทใด ใช้เวลารักษายาวนานกว่าทุกอุโบสถ ?

1. โคปาลกอุโบสถ
2. นิพัทธอุโบสถ
3. นิคคัณฐอุโบสถ
4. อริยอุโบสถ

๑๘. การสมาทานรักษาอุโบสถศีล จัดเป็นบูชาประเภทใด ?

1. อามิสบูชา
2. ปฏิบัติบูชา
3. สักการบูชา
4. พุทธบูชา

๑๙. เพราะเหตุใด พระรัตนตรัย จึงเป็นสรณะสูงสุดของพุทธศาสนิกชน ?

1. ศักดิ์สิทธิ์
2. ให้โชคลาภ
3. แก้เคราะห์ร้าย
4. เป็นที่พึ่งทางใจ

๒๐. คำว่า ไตรสรณคมน์ หมายถึงข้อใด ?

1. พระพุทธ
2. พระธรรม
3. พระสงฆ์
4. ถูกทุกข้อ

๒๑. สรณคมน์ของบุคคลประเภทใด สามารถขาดได้ ?

1. คนนับถือศาสนาอื่น
2. คนทำร้ายศาสดา
3. คนตาย
4. ถูกทุกข้อ

๒๒. ผู้รู้โลกอย่างแจ่มแจ้ง หมายถึงพระรัตนตรัยใด ?

1. พระพุทธ
2. พระธรรม
3. พระสงฆ์
4. ถูกทุกข้อ

๒๓. ผู้ศึกษาและปฏิบัติพึงเห็นได้ด้วยตนเอง หมายถึงพระรัตนตรัยใด ?

1. พระพุทธ
2. พระธรรม
3. พระสงฆ์
4. ถูกทุกข้อ

๒๔. ผู้ประกาศคำสอนของพระพุทธเจ้า หมายถึงพระรัตนตรัยใด ?

1. พระพุทธ
2. พระธรรม
3. พระสงฆ์
4. ถูกทุกข้อ

๒๕. ความเชื่อเช่นไร เป็นเหตุให้สรณคมน์เศร้าหมอง ?

1. ผลกรรม
2. ศีลธรรม
3. บุญบาป
4. โชคลาง

๒๖. ข้อใด เป็นเหตุทำให้ไตรสรณคมน์เศร้าหมอง ?

1. ติเตียนพระพุทธเจ้า
2. ไม่เคารพพระธรรม
3. ด่าว่าพระสงฆ์
4. ถูกทุกข้อ

๒๗. อุโบสถศีลข้อใด บัญญัติขึ้นเพื่อให้ผู้รักษาเป็นคนไม่โหดร้าย ?

1. ข้อ ๑
2. ข้อ ๒
3. ข้อ ๓
4. ข้อ ๔

๒๘. อุโบสถศีลข้อที่ ๒ ห้ามการกระทำใด ?

1. ฆ่าสัตว์
2. ลักทรัพย์
3. ล่วงประเวณี
4. พูดเท็จ

๒๙. อุโบสถศีลในข้อใด ขาดเพราะทำเองก็ได้ ใช้ให้คนอื่นทำก็ได้ ?

1. ข้อ ๑,๒
2. ข้อ ๓,๔
3. ข้อ ๕,๖
4. ข้อ ๗,๘

๓๐. อุโบสถศีลข้อว่า “อพรหมจรรย์” หมายถึงอะไร ?

1. ความโกรธ
2. ความพยาบาท
3. ความริษยา
4. ไม่เสพกาม

๓๑. อุโบสถศีลข้อใด บัญญัติขึ้นเพื่อให้งดเว้นจากกามารมณ์ ?

1. ข้อ ๑
2. ข้อ ๒
3. ข้อ ๓
4. ข้อ ๔

๓๒. อุโบสถศีลข้อที่ ๔ มุ่งให้สำรวมระวังในเรื่องใด ?

1. กาย
2. วาจา
3. วาจา ใจ
4. กาย วาจา ใจ

๓๓. ผู้รักษาอุโบสถศีล ท่านไม่ห้ามการพูดคุยเรื่องอะไร ?

1. เรื่องในบ้าน
2. เรื่องการเมือง
3. เรื่องทำมาหากิน
4. การสนทนาธรรม

๓๔. เครื่องดื่มประเภทใด ท่านไม่ห้ามในขณะรักษาอุโบสถศีล ?

1. เหล้า
2. เบียร์
3. สาเก
4. น้ำผึ้ง

๓๕. ข้อใด เป็นเหตุให้ผู้รักษาอุโบสถศีลเกิดความประมาท ?

1. เครื่องประดับ
2. เครื่องดนตรี
3. อาหาร
4. น้ำเมา

๓๖. ข้อใด ไม่เป็นเวลาวิกาลสำหรับผู้รักษาอุโบสถศีล ?

1. ตอนเช้า
2. ตอนบ่าย
3. ตอนเย็น
4. ตอนค่ำ

๓๗. การกระทำใด เป็นการล่วงละเมิดต่อการรักษาอุโบสถศีลข้อที่ ๗ ?

1. ฆ่าสัตว์
2. ลักทรัพย์
3. ทานข้าวเย็น
4. เล่นดนตรี

๓๘. กิริยาใด ไม่เป็นข้อห้ามในการรักษาอุโบสถศีล ?

1. สวดสรภัญญะ
2. ฟ้อนรำ
3. ขับร้อง
4. เล่นดนตรี

๓๙. ผู้รักษาอุโบสถศีล ควรเว้นที่นอนประเภทใด ?

1. ที่นอนสูงใหญ่
2. ที่นอนยัดนุ่น
3. ที่นอนยัดสำลี
4. ถูกทุกข้อ

๔๐. อุโบสถศีลสิกขาบทใด ล่วงละเมิดแล้วเป็นโลกวัชชะ คือมีโทษทางโลกด้วย ?

1. ข้อ ๑-๕
2. ข้อ ๖
3. ข้อ ๗
4. ข้อ ๘

๔๑. รักษาอุโบสถโดยหวังลาภยศสรรเสริญเป็นต้น ตรงกับข้อใด ?

1. โคปาลกอุโบสถ
2. นิคคัณฐอุโบสถ
3. อริยอุโบสถ
4. ปฏิชาครอุโบสถ

๔๒. อุโบสถประเภทใด เปรียบได้กับการปฏิบัติของนักบวชนอกพระพุทธศาสนา ?

1. ปกติอุโบสถ
2. นิคคัณฐอุโบสถ
3. อริยอุโบสถ
4. นิพัทธอุโบสถ

๔๓. อุโบสถประเภทใด เมื่อรักษาดีแล้วย่อมมีผลมากมีอานิสงส์มาก ?

1. ปกติอุโบสถ
2. ปาฏิหาริยอุโบสถ
3. อริยอุโบสถ
4. นิพัทธอุโบสถ

๔๔. การรักษาอริยอุโบสถด้วยการเจริญพุทธานุสติ มีชื่อเรียกว่าอะไร ?

1. อุบาสกอุบาสิกา
2. ทายกทายิกา
3. ศาสนทายาท
4. พรหมอุโบสถ

๔๕. การรักษาอริยอุโบสถด้วยการเจริญธัมมานุสติ มีชื่อเรียกว่าอะไร ?

1. ธรรมโอสถ
2. ธรรมอุโบสถ
3. ธรรมโฆษก
4. ธัมมิกอุบาสก

๔๖. การรักษาอริยอุโบสถด้วยการเจริญสังฆานุสติ มีชื่อเรียกว่าอะไร ?

1. สังฆคุณ
2. สังฆกรรม
3. สังฆเภท
4. สังฆอุโบสถ

๔๗. การรักษาอริยอุโบสถด้วยการเจริญสีลานุสติ มีชื่อเรียกว่าอะไร ?

1. พรหมอุโบสถ
2. ธรรมอุโบสถ
3. สังฆอุโบสถ
4. ศีลอุโบสถ

๔๘. การรักษาอริยอุโบสถด้วยการเจริญเทวตานุสติ มีชื่อเรียกว่าอะไร ?

1. เทวธรรม
2. เทวตาอุโบสถ
3. เทวทูต
4. เทวฤทธิ์

๔๙. ข้อใด ไม่ใช่วัตถุประสงค์ของการรักษาอุโบสถศีล ?

1. ผลประโยชน์
2. ฝึกตัวเอง
3. ขัดเกลากิเลส
4. สั่งสมบุญ

๕๐. หากตายในขณะรักษาอุโบสถศีลด้วยจิตผ่องใส จะมีคติเช่นไร ?

1. ทุคติภูมิ
2. สุคติภูมิ
3. นรกภูมิ
4. อบายภูมิ