ปัญหาและเฉลยวิชาธรรม ธรรมศึกษาชั้นเอก ระดับมัธยมศึกษา พ.ศ. ๒๕๖๑

๑. พุทธพจน์ว่า จิตฺเต อสงฺกิลิฏเฐ สุคติ ปาฏิกงฺขา ยืนยันเรื่องใด ?

1. ตายแล้วเกิด
2. ตายแล้วสูญ
3. ตายแล้วฟื้น
4. ถูกทุกข้อ

๒. การเวียนว่ายตายเกิดของสัตว์ทั้งหลาย เรียกว่าอะไร ?

1. ภูมิ
2. สังสารวัฏฏ์
3. คติ
4. ภพ

๓. ภูมิเป็นที่ไปเบื้องหน้าหลังความตาย มีคำเรียกว่าอะไร ?

1. คติ
2. ภพ
3. ปรโลก
4. อบาย

๔. วิมานของพวกเวมานิกเปรต อยู่ในทุคติใด ?

1. อบาย
2. ทุคติ
3. วินิบาต
4. นิรยะ

๕. ในเทวทูตสูตร ข้อใดไม่จัดเป็นเทวทูต ?

1. เด็กแรกคลอด
2. คนเจ็บ
3. คนชรา
4. นักบวช

๖. ใครทำหน้าที่ลงโทษสัตว์นรก ?

1. นายนิรยบาล
2. พญายมราช
3. เทวราช
4. จตุโลกบาล

๗. เทวทูตเป็นสัญญานเตือนมนุษย์ให้ตระหนักในเรื่องใด ?

1. ความไม่โกรธ
2. ความไม่ประมาท
3. ความไม่โลภ
4. ความกลัว

๘. ภูมิเป็นที่ไปเกิดของผู้ประกอบกุศลกรรม โดยรวมเรียกว่าอะไร ?

1. สุคติ
2. พรหมโลก
3. มนุษยโลก
4. เทวโลก

๙. เทพองค์ใด ปกครองสวรรค์ชั้นดาวดึงส์ ?

1. ท้าวกุเวร
2. ท้าววิรูปักษ์
3. ท้าวธตรฐ
4. ท้าวสักกะ

๑๐. พระอริยบุคคลใด ละสังขารแล้วไปเกิดในพรหมโลกชั้นสุทธาวาส ?

1. พระโสดาบัน
2. พระสกทาคามี
3. พระอนาคามี
4. พระอรหันต์

๑๑. กรรมทันตาเห็น มีความหมายตรงกับข้อใด ?

1. ทิฏฐธรรมเวทนียกรรม
2. อโหสิกรรม
3. พหุลกรรม
4. อาสันนกรรม

๑๒. อปราปรเวทนียกรรม ให้ผลเปรียบเสมือนอะไร ?

1. พรานล่าสัตว์
2. สุนัขล่าเนื้อ
3. เงาตามตัว
4. คนเลี้ยงโค

๑๓. การกระทำในข้อใด ชะลอการให้ผลของกรรมชั่ว ?

1. รดน้ำมนต์
2. สะเดาะเคราะห์
3. ต่อชะตา
4. ทำความดีต่อเนื่อง

๑๔. ชนกกรรรม ทำหน้าที่อะไร ?

1. แต่งให้เกิด
2. สนับสนุน
3. บีบคั้น
4. ตัดรอน

๑๕. ผู้ประสบอุบัติเหตุตายก่อนวัยอันควร เพราะกรรมใดให้ผล ?

1. ชนกกรรม
2. ครุกรรม
3. อุปฆาตกกรรม
4. กตัตตากรรม

๑๖. กรรมใด ให้ผลก่อนสิ้นใจ ?

1. ครุกรรม
2. พหุลกรรม
3. อาสันนกรรม
4. กตัตตากรรม

๑๗. หัวใจสมถกัมมัฏฐาน มีกี่ประการ ?

1. ๔ ประการ
2. ๕ ประการ
3. ๖ ประการ
4. ๗ ประการ

๑๘. เห็นอาการ ๓๒ อย่างไร จึงจะเป็นกัมมัฏฐาน ?

1. สวยงาม
2. ปฏิกูล
3. น่ากลัว
4. น่ารัก

๑๙. การเจริญกายคตาสติ แก้นิวรณ์ใด ?

1. กามฉันทะ
2. พยาบาท
3. ถีนมิทธะ
4. วิจิกิจฉา

๒๐. หลับเป็นสุข ตื่นเป็นสุข เป็นอานิสงส์ของการเจริญกัมมัฏฐานใด ?

1. กายคตาสติ
2. เมตตา
3. พุทธานุสสติ
4. กสิณ

๒๑. ข้อใด เป็นคำบริกรรมของผู้เจริญพุทธานุสสติ ?

1. พุทโธ
2. ธัมโม
3. สังโฆ
4. ยุบหนอ พองหนอ

๒๒. การเจริญพุทธานุสสติ แก้นิวรณ์ใด ?

1. กามฉันทะ
2. พยาบาท
3. ถีนมิทธะ
4. วิจิกิจฉา

๒๓. สีใด ไม่จัดเป็นกสิณ ?

1. สีเหลือง
2. สีแดง
3. สีขาว
4. สีดำ

๒๔. การเจริญกสิณ แก้นิวรณ์ใด ?

1. กามฉันทะ
2. พยาบาท
3. ถีนมิทธะ
4. อุทธัจจกุกกุจจะ

๒๕. จตุธาตุววัตถาน เป็นการพิจารณาร่างกายโดยอาการอย่างไร ?

1. เป็นของสวยงาม
2. เป็นสิ่งปฏิกูล
3. เป็นสิ่งน่ากลัว
4. เป็นเพียงธาตุ ๔

๒๖. ข้อใด เป็นอารมณ์ของสมถกัมมัฏฐานตามนัยพระบาลี ?

1. สติปัฏฐาน
2. กสิณ
3. อสุภะ
4. อนุสสติ

๒๗. ผู้ที่ประมาทในวัยว่ายังหนุ่มสาว ควรพิจารณาเรื่องใดบ่อยๆ ?

1. ความแก่
2. ความเจ็บ
3. ความตาย
4. ความพลัดพราก

๒๘. ผู้ที่ประมาทในชีวิต ควรพิจารณาเรื่องใดบ่อยๆ ?

1. ความแก่
2. ความเจ็บ
3. ความตาย
4. ความพลัดพราก

๒๙. กำหนดพิจารณาเรื่องใด ไม่จัดเป็นกายานุปัสสนาสติปัฏฐาน ?

1. ลมหายใจ
2. อิริยาบถ
3. ธาตุ ๔
4. ความรู้สึก

๓๐. กำหนดพิจารณาอะไร จัดเป็นจิตตานุปัสสนาสติปัฏฐาน ?

1. สุข
2. ทุกข์
3. กุศล
4. จิต

๓๑. โลหิตกสิณ หมายถึงข้อใด ?

1. กสิณสีเขียว
2. กสิณสีแดง
3. กสิณสีขาว
4. กสิณสีเหลือง

๓๒. วิธีเจริญกสิณ ต้องเจริญด้วยอาการอย่างไร ?

1. เพ่ง
2. พิจารณา
3. รักษา
4. คุ้มครอง

๓๓. พิจารณาอะไรเป็นอารมณ์ จัดเป็นอสุภกัมมัฏฐาน ?

1. ผิวหนัง
2. ร่างกาย
3. ซากศพ
4. อาหารบูด

๓๔. นิมิตใด ปรากฏแก่ผู้ปฏิบัติก่อนจะบรรลุอัปปนาสมาธิ ?

1. กรรมนิมิต
2. บริกรรมนิมิต
3. อุคคหนิมิต
4. ปฏิภาคนิมิต

๓๕. กำหนดพิจารณาคุณธรรมคือการเผื่อแผ่ จัดเป็นอนุสสติใด ?

1. ธัมมานุสสติ
2. สีลานุสสติ
3. จาคานุสสติ
4. มรณัสสติ

๓๖. การกำหนดลมหายใจเป็นอนุสสติใด ?

1. เทวตานุสสติ
2. อุปสมานุสสติ
3. กายคตาสติ
4. อานาปานัสสติ

๓๗. พรหมวิหารข้อใด เป็นข้าศึกแก่โทสะและพยาบาทโดยตรง ?

1. เมตตา
2. กรุณา
3. มุทิตา
4. อุเบกขา

๓๘. พรหมวิหารข้อใด สามารถทำให้ผู้เจริญบรรลุฌานขั้นสูงสุดได้ ?

1. เมตตา
2. กรุณา
3. มุทิตา
4. อุเบกขา

๓๙. การพิจารณาอาหารโดยอาการใด ไม่เป็นอาหาเรปฏิกูลสัญญา ?

1. การแสวงหา
2. การบริโภค
3. การขับถ่าย
4. การปรุง

๔๐. ร่างกายบุคคลเคลื่อนไหวได้เพราะอาศัยธาตุใด ?

1. ธาตุดิน
2. ธาตุน้ำ
3. ธาตุไฟ
4. ธาตุลม

๔๑. เนวสัญญานาวสัญญายาตนะ ใช้คำบริกรรมว่าอย่างไร ?

1. อนนฺโต
2. อนนฺตํ
3. นตฺถิ กิญจิ
4. สนฺตเมตํ ปณีตเมตํ

๔๒. คนรักสวยรักงาม นิยมสินค้าราคาแพง จัดเป็นคนจริตใด ?

1. ราคจริต
2. โทสจริต
3. โมหจริต
4. สัทธาจริต

๔๓. คนจริตดังกล่าวในข้อ ๔๒ ควรเจริญกัมมัฏฐานใด ?

1. อุปสมานุสสติ
2. กายคตาสติ
3. มรณัสสติ
4. นีลกสิณ

๔๔. คนเชื่อง่าย จัดเป็นคนจริตใด ?

1. ราคจริต
2. โทสจริต
3. สัทธาจริต
4. วิตกจริต

๔๕. คนจริตดังกล่าวในข้อ ๔๔ ควรเจริญกัมมัฏฐานใด ?

1. พุทธานุสสติ
2. อุปสมานุสสติ
3. มรณัสสติ
4. อานาปานัสสติ

๔๖. ผู้ไกลจากกิเลส เป็นความหมายของพุทธคุณบทใด ?

1. อรหํ
2. สมฺมาสมฺพุทโธ
3. วิชชาจรณสมฺปนฺโน
4. สุคโต

๔๗. ญาณใด จัดเข้าในพุทธคุณบทว่า วิชฺชาจรณสมฺปนฺโน ?

1. วิปัสสนาญาณ
2. จุตูปปาตญาณ
3. เจโตปริยญาณ
4. ทิพพโสต

๔๘. พุทธคุณบทใด ยืนยันว่าพระพุทธเจ้าทรงเป็นพระบรมครู ?

1. อนุตฺตโร ปุริสทมฺมสารถิ
2. สตฺถา เทวมนุสฺสานํ
3. พุทฺโธ
4. ภควา

๔๙. พุทธคุณบทใด จัดเข้าในพระปัญญาคุณและพระมหากรุณาคุณ ?

1. อรหํ
2. สุคโต
3. โลกวิทู
4. พุทฺโธ ภควา

๕๐. พุทธคุณบทใด เป็นคุณประโยชน์แก่ผู้อื่น ?

1. อรหํ
2. สุคโต
3. โลกวิทู
4. สตฺถา เทวมนุสฺสานํ