ปัญหาและเฉลยวิชาธรรม นักธรรมชั้นโท พ.ศ. 2563

ถาม สมถกรรมฐาน และ วิปัสสนากรรมฐาน มุ่งผลแห่งการปฏิบัติอย่างไร ?

ตอบ สมถกรรมฐานมุ่งผลคือความสงบใจ วิปัสสนากรรมฐานมุ่งผลคือความเรืองปัญญา ฯ


ถาม ราคะ โลภะ อิสสา กลิ่น รส อย่างไหนเป็นกิเลสกาม อย่างไหนเป็นวัตถุกาม ?

ตอบ

  • ราคะ โลภะ อิสสา เป็นกิเลสกาม
  • กลิ่น รส เป็นวัตถุกาม

ถาม ความตริในฝ่ายชั่ว เรียกอะไร ? มีอะไรบ้าง ?

ตอบ ความตริในฝ่ายชั่ว เรียกว่า อกุศลวิตก ฯ มี

  1. กามวิตก ความตริในทางกาม
  2. พยาบาทวิตก ความตริในทางพยาบาท
  3. วิหิงสาวิตก ความตริในทางเบียดเบียน

ถาม กิเลส กรรม วิบาก ได้ชื่อว่า วัฏฏะ ที่แปลว่าความหมุนเวียน อยากทราบว่า หมุนเวียนอย่างไร ?

ตอบ หมุนเวียนอย่างนี้ คือ กิเลสเกิดขึ้นแล้วเป็นเหตุให้ทํากรรม ครั้นทํากรรมแล้ว ย่อมได้รับวิบากแห่งกรรม เมื่อได้รับวิบาก กิเลสเกิดขึ้นอีก วนกันไปอย่างนี้ ฯ


ถาม พระอริยบุคคล 4 ได้แก่ใครบ้าง ? พระอริยบุคคลประเภทใดละอวิชชาได้เด็ดขาด ?

ตอบ พระอริยบุคคล 4 ได้แก่

  1. พระโสดาบัน
  2. พระสกทาคามี
  3. พระอนาคามี แ
  4. พระอรหันต์

พระอรหันต์ละอวิชชาได้เด็ดขาด ฯ


ถาม มาร 5 คืออะไรบ้าง ? ปัญจขันธ์ ได้ชื่อว่าเป็นมารเพราะเหตุไร ?

ตอบ

มาร 5 คือ ขันธมาร กิเลสมาร อภิสังขารมาร มัจจุมาร และ เทวปุตตมาร ฯ

ปัญจขันธ์ ได้ชื่อว่าเป็นมาร เพราะปัญจขันธ์นั้น บางทีทําความลําบากให้ อันเป็นเหตุเบื่อหน่ายจนถึงฆ่าตัวตายเสียเองก็มี ฯ


ถาม คนมีปกติรักสวยรักงาม จัดเป็นจริตอะไร ? จะพึงแก้ได้ด้วยการพิจารณากรรมฐานข้อใดได้บ้าง ?

ตอบ คนมีปกติรักสวยรักงาม จัดเป็นราคจริต ฯ จะพึงแก้ได้ด้วยการพิจารณากายคตาสติ หรือ อสุภกรรมฐาน ฯ


ถาม อนุสัย หมายถึงกิเลสประเภทใด ? ได้ชื่อเช่นนั้นเพราะเหตุไร ?

ตอบ อนุสัย หมายถึง กิเลสอย่างละเอียดที่นอนเนื่องอยู่ในสันดาน ฯ ได้ชื่อเช่นนั้นเพราะกิเลสชนิดนี้ บางทีไม่ปรากฏ แต่เมื่อมีอารมณ์มายั่ว ย่อมเกิดขึ้นในทันใด ฯ


ถาม พระสงฆ์ปฏิบัติอย่างไร จึงได้ชื่อว่า อุชุปฏิปันโน เป็นผู้ปฏิบัติตรง ?

ตอบ พระสงฆ์ปฏิบัติอย่างนี้ คือ ไม่ปฏิบัติลวงโลก ไม่มีมายาสาไถย ประพฤติตรงๆ ต่อพระศาสดา และเพื่อนสาวกด้วยกัน ไม่อําพรางความในใจ ไม่มีแง่มีงอน จึงได้ชื่อว่า อุชุปฏิปันโน เป็นผู้ปฏิบัติตรง ฯ


ถาม ธุดงค์ ท่านบัญญัติไว้เพื่อประโยชน์อะไร ? ภิกษุผู้ถือบิณฑบาตเป็นวัตรอย่างเคร่ง ท่านให้ถือปฏิบัติอย่างไร ?

ตอบ บัญญัติไว้เพื่อเป็นอุบายขัดเกลากิเลส และเป็นไปเพื่อความมักน้อยสันโดษ ฯ อย่างเคร่ง เมื่อเลิกบิณฑบาต นั่งลงแล้ว แม้มีผู้มาใส่บาตรอีก ก็ไม่รับ ฯ

Privacy Overview

This website uses cookies so that we can provide you with the best user experience possible. Cookie information is stored in your browser and performs functions such as recognising you when you return to our website and helping our team to understand which sections of the website you find most interesting and useful.