ปัญหาและเฉลยวิชาธรรม นักธรรมชั้นโท พ.ศ. 2567

ถาม ปุคคลาธิฏฐานาเทศนา เทศนามีบุคคลเป็นที่ตั้ง มีอธิบายว่าอย่างไร ?

ตอบ มีอธิบายว่า การสอนที่ยกบุคคลมาเป็นตัวอย่าง เช่น ในมหาชนกชาดก สอนเรื่องความเพียร โดยกล่าวถึงพระมหาชนกโพธิสัตว์ว่า ทรงมีความเพียรอย่างยิ่ง พยายามว่ายน้ำในท่ามกลางมหาสมุทรที่กว้างใหญ่มองไม่เห็นฝั่งอย่างไม่ย่อท้อ ด้วยความมุ่งมั่นที่จะถึงฝั่งให้ได้ ฯ


ถาม ตจปัญจกกัมมัฏฐาน มีอะไรบ้าง ? เป็นอารมณ์ของสมถกัมมัฏฐาน หรือของวิปัสสนากัมมัฏฐาน ?

ตอบ ตจปัญจกกัมมัฏฐาน มี เกสา ผม โลมา ขน นขา เล็บ ทนฺตา ฟัน และ ตโจ หนัง ฯ เป็นอารมณ์ได้ทั้งสมถกัมมัฏฐานและวิปัสสนากัมมัฏฐาน ฯ


ถาม กิเลส กรรม วิบาก ได้ชื่อว่า วัฏฏะ เพราะเหตุไร ? วัฏฏะนั้นจะตัดให้ขาดได้ด้วยอะไร ?

ตอบ เพราะหมุนเวียนกันไป คือกิเลสเกิดขึ้นแล้วเป็นเหตุให้ทํากรรม ครั้นทํากรรมแล้ว ย่อมได้รับวิบากแห่งกรรม เมื่อได้รับวิบาก กิเลสเกิดขึ้นอีก วนกันไปอย่างนี้ ฯ ตัดให้ขาดได้ด้วยอรหัตตมรรค ฯ


ถาม อุปาทาน คืออะไร ? การถือเราถือเขาด้วยอํานาจมานะจนเป็นเหตุถือพวก จัดเป็นข้อใด ในอุปาทาน 4 ?

ตอบ คือการถือมั่นข้างเลว ได้แก่ถือรั้น ฯ จัดเป็นอัตตวาทุปาทาน ฯ


ถาม ปัญจขันธ์ ได้ชื่อว่าเป็นมารเพราะเหตุไร ?

ตอบ เพราะปัญจขันธ์นั้น บางทีทําความลําบากให้ อันเป็นเหตุเบื่อหน่าย จนถึงฆ่าตัวตายเสียเองก็มี ฯ


ถาม จริต คืออะไร ? คนมีปกติเชื่อง่ายเป็นจริตอะไร ?

ตอบ จริต คือพื้นเพอัธยาศัยของบุคคลที่แสดงออกมาตามปกติเป็นประจํา ฯ คนมีปกติเชื่อง่าย เป็นสัทธาจริต ฯ


ถาม พระธรรมคุณบทว่า “สฺวากฺขาโต ภควตา ธมฺโม พระธรรมอันพระผู้มีพระภาคเจ้า ตรัสดีแล้ว” หมายถึงอะไร ?

ตอบ หมายถึง ปริยัติธรรมและปฏิเวธธรรม ฯ


ถาม อริยบุคคล 8 ประเภทไหนจัดเป็นพระเสขะ ประเภทไหนจัดเป็นพระอเสขะ ?

ตอบ จัดเข้าได้อย่างนี้

  • อริยบุคคล 7 ประเภทแรก เรียกว่า พระเสขะ
  • อริยบุคคลที่ 8 เรียกว่า พระอเสขะ

ถาม พระพุทธคุณบทว่า “อนุตฺตโร ปุริสทมฺมสารถิ เป็นสารถีฝึกบุรุษที่ควรฝึกได้ ไม่มีใครยิ่งกว่า” คําว่า “บุรุษที่ควรฝึกได้” นั้น หมายถึง บุคคลเช่นไร ?

ตอบ หมายถึงบุคคลผู้มีอุปนิสัยที่อาจฝึกให้ดีได้ด้วยพระธรรมเทศนา ฯ


ถาม ครุกรรม คืออะไร ? ในฝ่ายอกุศลและฝ่ายกุศลได้แก่อะไร ?

ตอบ ครุกรรม คือกรรมหนัก ฯ ครุกรรมในฝ่ายอกุศล ได้แก่ อนันตริยกรรม 5 ครุกรรมในฝ่ายกุศล ได้แก่ สมาบัติ 8 ฯ

Privacy Overview

This website uses cookies so that we can provide you with the best user experience possible. Cookie information is stored in your browser and performs functions such as recognising you when you return to our website and helping our team to understand which sections of the website you find most interesting and useful.