ปัญหาและเฉลยวิชาวินัยบัญญัติ  นักธรรมชั้นตรี พ.ศ. 2544

ถาม พุทธบัญญัติ มูลบัญญัติ อนุบัญญัติ คืออะไร ?

ตอบ

  • พุทธบัญญัติ คือข้อที่พระพุทธเจ้าทรงตั้งไว้เป็นบทบังคับให้ภิกษุประพฤติ
  • มูลบัญญัติ คือข้อที่ทรงบัญญัติไว้เดิม
  • อนุบัญญัติ คือข้อที่ทรงบัญญัติเพิ่มเติมภายหลัง

ถาม อกรณียกิจคืออะไร ? มีกี่อย่าง ? อะไรบ้าง ?

ตอบ อกรณียกิจ คือกิจที่บรรพชิตไม่ควรทำ มี 4 อย่างคือ

  1. เสพเมถุน
  2. ลักของเขา
  3. ฆ่าสัตว์
  4. พูดอวดคุณพิเศษที่ไม่มีในตน

ถาม คำว่า ต้องอาบัติ หมายความว่าอย่างไร ?

ตอบ หมายความว่า ต้องโทษคือมีความผิดฐานละเมิดข้อที่พระพุทธเจ้าทรงห้าม

ถาม อาบัติมีโทษกี่สถาน ? อะไรบ้าง ?

ตอบ มี 3 สถานคือ

  • อย่างหนัก
  • อย่างกลาง
  • อย่างเบา

ถาม ท่านเปรียบพระวินัยเหมือนด้ายร้อยดอกไม้ หมายความว่าอย่างไร ?

ตอบ หมายความว่า ด้ายร้อยดอกไม้ควบคุมดอกไม้ไว้ไม่ให้กระจัดกระจายฉันใด พระวินัยย่อมรักษาสงฆ์ให้ตั้งอยู่เป็นอันดีฉันนั้น

ถาม ภิกษุรักษาพระวินัยดีแล้ว ย่อมได้อานิสงส์อย่างไร ?

ตอบ ย่อมได้อานิสงส์ คือไม่ต้องเดือดร้อนใจ ได้รับความแช่มชื่นว่า ได้ประพฤติดีงาม จะเข้าหมู่ภิกษุผู้มีศีลก็องอาจไม่สะทกสะท้าน


ถาม อาบัติที่เป็นโลกวัชชะหมายความว่าอย่างไร ? จงยกตัวอย่างประกอบ

ตอบ หมายความว่า อาบัติที่มีโทษซึ่งภิกษุทำเป็นความผิดความเสีย คนสามัญทำก็เป็นความผิดความเสียเหมือนกัน เช่น ทำโจรกรรม เป็นต้น

ถาม อาบัติที่เป็นปัณณัตติวัชชะหมายความว่าอย่างไร ? จงยกตัวอย่างประกอบ

ตอบ หมายความว่า อาบัติที่มีโทษเฉพาะภิกษุทำ แต่คนสามัญทำไม่เป็นความผิดความเสีย เช่น ขุดดิน เป็นต้น


ถาม ภิกษุฆ่าสัตว์ให้ตายเป็นอาบัติอะไร ?

ตอบ

  • ถ้าเป็นสัตว์มนุษย์ เป็นอาบัติปาราชิก
  • สัตว์ที่เรียกว่าอมนุษย์ เช่นยักษ์ เปรต และดิรัจฉานมีฤทธิ์จำแลงกายเป็นมนุษย์ได้ เป็นอาบัติถุลลัจจัย
  • ดิรัจฉานทั่วไป เป็นอาบัติปาจิตตีย์

ถาม ภิกษุพยายามจะฆ่าตนเองเป็นอาบัติอะไร ?

ตอบ เป็นอาบัติทุกกฏ


ถาม พูดอย่างไรเรียกว่า อวดอุตตริมนุสสธรรม ?

ตอบ พูดอวดคุณพิเศษอันยิ่งของมนุษย์ เช่น ฌาน วิโมกข์ สมาธิ สมาบัติ มรรค ผล นิพพาน เรียกว่า อวดอุตตริมนุสสธรรม

ถาม ภิกษุพูดอวดอุตตริมนุสสธรรมซึ่งไม่มีจริงในตน เมื่อคนอื่นฟังแล้วเข้าใจแต่ไม่เชื่อ ภิกษุนี้จะต้องอาบัติอะไร ?

ตอบ ต้องอาบัติปาราชิก


ถาม จงอธิบายความหมายของคำต่อไปนี้ อเตกิจฉา อจิตตกะ

ตอบ

  • อเตกิจฉา อาบัติที่แก้ไขไม่ได้
  • อจิตตกะ อาบัติที่ไม่จงใจ

ถาม คำว่า มาตุคาม (หญิง) ในสังฆาทิเสสสิกขาบทที่ 2, 3, 4, ต่างกันอย่างไร ?

ตอบ

  • มาตุคาม ในสิกขาบทที่ 2 หมายถึง หญิงมนุษย์โดยที่สุดเกิดในวันนั้น
  • มาตุคาม ในสิกขาบทที่ 3, 4 หมายถึง หญิงผู้รู้เดียงสา

ถาม คำว่า นิสสัคคิยปาจิตตีย์ หมายความว่าอย่างไร ?

ตอบ หมายความว่า อาบัติปาจิตตีย์ที่จำต้องสละสิ่งของ

ถาม ปาจิตตีย์แบ่งเป็น นิสสัคคิยปาจิตตีย์ และสุทธิกปาจิตตีย์ เพราะเหตุไร ?

ตอบ เพราะว่านิสสัคคิยปาจิตตีย์นั้น จำต้องเสียสละวัตถุอันเป็นเหตุให้ต้องอาบัตินั้นเสียก่อน จึงแสดงอาบัติได้ ส่วนสุทธิกปาจิตตีย์นั้น ภิกษุพึงแสดงอาบัติได้เลย ไม่มีวัตถุใด ๆ ที่จำต้องสละ


ถาม ภิกษุนำ เตียง ตั่ง ฟูก เก้าอี้ ของสงฆ์ ไปใช้ในที่แจ้งแล้ว ครั้นหลีกไปจากที่นั้น ไม่เก็บหรือไม่มอบหมายให้ผู้อื่นเก็บให้เรียบร้อย ต้องอาบัติอะไรหรือไม่ ?

ตอบ ต้องอาบัติปาจิตตีย์

ถาม ภิกษุเข้าบ้านในเวลาวิกาล โดยไม่บอกลาภิกษุอื่นในวัด ต้องอาบัติอะไรหรือไม่ ?

ตอบ ต้องอาบัติปาจิตตีย์ เว้นไว้แต่มีกิจรีบด่วน


ถาม เสขิยวัตรคืออะไร ? มีกี่สิกขาบท ?

ตอบ คือวัตรหรือธรรมเนียมที่ควรศึกษา , มี 75 สิกขาบท

ถาม ภิกษุไม่เอื้อเฟื้อในเสขิยวัตร ปฏิบัติผิดธรรมเนียม ต้องอาบัติอะไร ?

ตอบ ต้องอาบัติทุกกฏ

Privacy Overview

This website uses cookies so that we can provide you with the best user experience possible. Cookie information is stored in your browser and performs functions such as recognising you when you return to our website and helping our team to understand which sections of the website you find most interesting and useful.