ปัญหาและเฉลยวิชาวินัยบัญญัติ นักธรรมชั้นตรี พ.ศ. 2564

ถาม ปัจจัยเครื่องอาศัยของบรรพชิต เรียกว่าอะไร ? มีอะไรบ้าง ?

ตอบ ปัจจัยเครื่องอาศัยของบรรพชิต เรียกว่า นิสัย ฯ มี 4 คือ

  1. เที่ยวบิณฑบาต
  2. นุ่งห่มผ้าบังสุกุล
  3. อยู่โคนต้นไม้
  4. ฉันยาดองด้วยน้ำมูตรเน่า

ถาม พระวินัย คืออะไร ? ผู้รักษาพระวินัยนั้นดีแล้ว ย่อมได้อานิสงส์อะไร ?

ตอบ พระวินัย คือ พระพุทธบัญญัติและอภิสมาจาร ฯ ผู้รักษาพระวินัยนั้นดีแล้ว ย่อมได้อานิสงส์ คือ ไม่ต้องเดือดร้อนใจ ได้รับความแช่มชื่นว่า ได้ประพฤติดีลาม จะเข้าหมู่ภิกษุ ผู้มีศีลก็องอาจไม่สะทกสะท้าน ฯ


ถาม ผู้ปฏิบัติศีล สมาธิ ปัญญา ดีแล้ว จะได้รับประโยชน์อย่างไร ?

ตอบ ย่อมได้รับประโยชน์ คือ

  • ปฏิบัติศีล ทำให้เป็นผู้มีกาย วาจา เรียบร้อย
  • ปฏิบัติสมาธิ ทำให้ใจสงบมั่นคง ไม่ฟุ้งซ่าน
  • ปฏิบัติปัญญา ทำให้รอบรู้ในกองสังขาร

ถาม พูดอย่างไร เรียกว่าอวดอุตตริมนุสสธรรม ?

ตอบ พูดอวดคุณพิเศษอันยิ่งของมนุษย์ เช่น ฌาน วิโมกข์ สมาธิ สมาบัติ มรรค ผล นิพพาน เรียกว่า อวดอุตตริมนุสสธรรม ฯ


ถาม คำว่า “ภิกษุประทุษร้ายตระกูล” ในสิกขาบทที่ 13 แห่งสังฆาทิเสส หมายถึงการทำอย่างไร ?

ตอบ คำว่า “ภิกษุประทุษร้ายตระกูล” หมายถึง การที่ภิกษุประจบคฤหัสถ์ ยอมตนให้เขาใช้สอย เช่น เดินส่งข่าวให้เขา เป็นต้น หรือโดยให้สิ่งของเล็กน้อยด้วยหวังได้มาก ฯ


ถาม ผ้าไตรจีวรที่ทรงอนุญาตให้ภิกษุอธิษฐานไว้ใช้มีกี่อย่าง ? อะไรบ้าง ?

ตอบ มี 3 อย่าง คือ

  1. สังฆาฏิ (ผ้าคลุม)
  2. อุตตราสงค์ (ผ้าห่ม)
  3. อันตรวาสก (ผ้านุ่ง)

ถาม พูดอย่างไร ชื่อว่า ส่อเสียดภิกษุ ? พูดอย่างนั้นต้องอาบัติอะไร ?

ตอบ เก็บความข้างนี้ไปบอกข้างโน้น เก็บความข้างโน้นมาบอกข้างนี้ ด้วยประสงค์จะให้เขารักตน หรือให้เขาแตกกัน ชื่อว่า ส่อเสียดภิกษุ ฯ

ภิกษุพูดอย่างนั้น ต้องอาบัติปาจิตตีย์ ฯ


ถาม ภิกษุบอกอาบัติชั่วหยาบของภิกษุอื่นแก่อนุปสัมบัน เป็นอาบัติอะไรหรือไม่ ?

ตอบ ถ้าได้รับสมมติไว้ ไม่เป็นอาบัติ แต่ถ้าไม่ได้รับสมมติ เป็นอาบัติปาจิตตีย์ ตามสิกขาบทที่ 9 แห่งมุสาวาทวรรค


ถาม เสขิยวัตร คืออะไร ? ภิกษุไม่ปฏิบัติตาม ต้องอาบัติอะไร ?

ตอบ เสขิยวัตร คือ ธรรมเนียมที่ภิกษุต้องศึกษา ฯ ภิกษุไม่ปฏิบัติตาม ต้องอาบัติทุกกฏ ฯ


ถาม การนุ่งเป็นปริมณฑล คือการนุ่งอย่างไร ?

ตอบ การนุ่งเป็นปริมณฑล คือ นุ่งเบื้องบนปิดสะดือ แต่ไม่ถึงกระโจมอก เบื้องล่างปิดหัวเข่าทั้ง 2 ลงมาเพียงครึ่งแข้ง ไม่ถึงกรอมข้อเท้า ฯ