ปัญหาและเฉลยวิชาธรรม นักธรรมชั้นตรี พ.ศ. 2564

ถาม ในโลกนี้ มีบุคคลประเภทใดบ้างที่พระพุทธศาสนาสอนว่า หาได้ยาก ?

ตอบ มี 2 ประเภท คือ

  1. บุพพการี บุคคลผู้ทำอุปการะก่อน
  2. กตัญญูกตเวที บุคคลผู้รู้อุปการะที่ท่านทำแล้ว และทำตอบแทนท่าน

ถาม ธรรมคุ้มครองโลกมีกี่อย่าง ? อะไรบ้าง ?

ตอบ ธรรมคุ้มครองโลกมี 2 อย่าง คือ

  1. หิริ ความละอายต่อบาป
  2. โอตตัปปะ ความเกรงกลัวต่อบาป

ถาม รัตนะ 3 อย่าง คืออะไรบ้าง ? รัตนะที่ 2 มีคุณอย่างไร ?

ตอบ รัตนะ 3 อย่าง คือ พุทธรัตนะ ธรรมรัตนะ สังฆรัตนะ ฯ รัตนะที่ 2 มีคุณคือ ย่อมรักษาผู้ปฏิบัติไม่ให้ตกไปในที่ชั่ว ฯ


ถาม ทุจริต คืออะไร ? พูดใส่ร้ายผู้อื่น จัดเข้าในทุจริตข้อไหน ?

ตอบ ทุจริต คือ ประพฤติชั่ว ประพฤติเสียหาย ฯ พูดใส่ร้ายผู้อื่น จัดเข้าในวจีทุจริต ฯ


ถาม เมื่อเพื่อนร่วมงานได้เลื่อนตำแหน่ง ไม่คิดริษยา พลอยยินดีกับเขาด้วย ชื่อว่าปฏิบัติตามพรหมวิหารธรรมข้อใด ?

ตอบ ชื่อว่าปฏิบัติตาม มุทิตา ฯ


ถาม อริยสัจ 4 มีอะไรบ้าง ? ความไม่สบายกายไม่สบายใจ จัดเป็นอริยสัจข้อไหน ?

ตอบ อริยสัจ 4 มี

  1. ทุกข์ คือ ความไม่สบายกายไม่สบายใจ
  2. สมุทัย คือ เหตุให้เกิดทุกข์
  3. นิโรธ คือ ความดับทุกข์
  4. มรรค คือ ข้อปฏิบัติให้ถึงความดับทุกข์

ความไม่สบายกายไม่สบายใจ จัดเป็นอริยสัจข้อที่ 1 คือ ทุกข์ ฯ


ถาม สัมมาวาจา เจรจาชอบ คือเจรจาอย่างไร ?

ตอบ สัมมาวาจา เจรจาชอบ คือ เว้นจากพูดเท็จ เว้นจากพูดส่อเสียด เว้นจากพูดคำหยาบ และเว้นจากพูดเพ้อเจ้อ ฯ


คิหิปฏิบัติ

ถาม การคบคนชั่วเป็นมิตร เป็นเหตุให้เกิดความเสียหายอย่างไร ?

ตอบ การคบคนชั่วเป็นมิตร เป็นเหตุให้เกิดความเสียหายอย่างนี้ คือ มักจะถูกคนชั่วชักจูงไปในทางที่ชั่ว เช่น คนไม่เคยเป็นนักเลงหญิง ไม่ติดสุรา ไม่เล่นการพนัน ไม่เป็นอันธพาล ก็ย่อมถูกชักจูงไปจนกลายเป็นนักเลงหญิงได้ เป็นต้น ฯ


ถาม อบายมุข คืออะไร ? ดื่มน้ำเมามีโทษอย่างไรบ้าง ?

ตอบ อบายมุข คือ เหตุเครื่องฉิบหาย ฯ

ดื่มน้ำเมามีโทษ 6 อย่าง คือ

  1. เสียทรัพย์
  2. ก่อการทะเลาะวิวาท
  3. เกิดโรค
  4. ถูกติเตียน
  5. ไม่รู้จักอาย
  6. ทอนกำลังปัญญา

ถาม ความสุขของผู้ครองเรือนตามหลักพระพุทธศาสนาเกิดมาจากอะไรบ้าง ?

ตอบ เกิดจากเหตุ 4 อย่าง คือ

  1. สุขเกิดแต่ความมีทรัพย์
  2. สุขเกิดแต่การจ่ายทรัพย์บริโภค
  3. สุขเกิดแต่ความไม่ต้องเป็นหนี้
  4. สุขเกิดแต่การประกอบการงานที่ปราศจากโทษ