ปัญหาข้อที่ 1
ถาม โลกเดือดร้อนวุ่นวายในปัจจุบันนี้ เพราะขาดธรรมอะไร ?
ตอบ เพราะขาดธรรมคุ้มครองโลก 2 อย่าง คือ
- หิริ ความละอายบาป
- โอตตัปปะ ความกลัวบาป
ปัญหาข้อที่ 2
ถาม คนที่ทำอะไรมักพลั้งพลาด เพราะขาดธรรมอะไร ?
ตอบ เพราะขาดสติ ความระลึกได้ก่อนแต่จะทำ และขาดสัมปชัญญะ ความรู้ตัวในขณะทำ ฯ
ปัญหาข้อที่ 3
ถาม บุพพการีและกตัญญูกตเวทีได้แก่บุคคลเช่นไร ?
ตอบ
- บุพพการี ได้แก่ บุคคลผู้ทำอุปการะก่อน
- กตัญญูกตเวที ได้แก่ บุคคลผู้รู้อุปการะที่ผู้อื่นทำแก่ตนแล้วทำตอบแทน
ปัญหาข้อที่ 4
ถาม สิ่งเป็นที่ตั้งแห่งการบำเพ็ญบุญเรียกว่าอะไร ? โดยย่อมีอะไรบ้าง ?
ตอบ เรียกว่า บุญกิริยาวัตถุ ฯ โดยย่อมี 3 คือ
- ทานมัย บุญสำเร็จด้วยการบริจาคทาน
- สีลมัย บุญสำเร็จด้วยการรักษาศีล
- ภาวนามัย บุญสำเร็จด้วยการเจริญภาวนา
ปัญหาข้อที่ 5
ถาม รัตนะ 3 มีอะไรบ้าง ? รัตนะ 3 นั้น มีคุณอย่างไร ?
ตอบ รัตนะ 3 มี พระพุทธ 1 พระธรรม 1 พระสงฆ์ 1 ฯ มีคุณอย่างนี้ คือ
- พระพุทธเจ้ารู้ดีรู้ชอบด้วยพระองค์เองก่อนแล้วสอนผู้อื่นให้รู้ตาม
- พระธรรมย่อมรักษาผู้ปฏิบัติไม่ให้ตกไปในที่ชั่ว
- พระสงฆ์ปฏิบัติชอบตามคำสอนของพระพุทธเจ้าแล้วสอนผู้อื่นให้กระทำตาม
ปัญหาข้อที่ 6
ถาม ผู้ที่ทำงานไม่สำเร็จผลตามที่มุ่งหมายเพราะขาดคุณธรรมอะไรบ้าง ?
ตอบ เพราะขาดอิทธิบาท คือ คุณเครื่องให้สำเร็จความประสงค์ 4 อย่าง คือ
- ฉันทะ พอใจรักใคร่ในสิ่งนั้น
- วิริยะ เพียรประกอบสิ่งนั้น
- จิตตะ เอาใจฝักใฝ่ในสิ่งนั้นไม่วางธุระ
- วิมังสา หมั่นตริตรองพิจารณาเหตุผลในสิ่งนั้น
ปัญหาข้อที่ 7
ถาม กรรมที่เป็นบาปหนักที่สุด มีชื่อเรียกว่าอะไร ? คืออะไรบ้าง ?
ตอบ กรรมที่เป็นบาปหนักที่สุด มีชื่อเรียกว่า อนันตริยกรรม ฯ คือ
- มาตุฆาต ฆ่ามารดา
- ปิตุฆาต ฆ่าบิดา
- อรหันตฆาต ฆ่าพระอรหันต์
- โลหิตุปบาท ทำร้ายพระพุทธเจ้าจนถึงยังพระโลหิตให้ห้อขึ้นไป
- สังฆเภท ยังสงฆ์ให้แตกจากกัน
คิหิปฏิบัติ
ปัญหาข้อที่ 8
ถาม ผู้หวังประโยชน์ปัจจุบันจะต้องปฏิบัติอย่างไรจึงจะได้สมหวัง ?
ตอบ ต้องปฏิบัติตามหลักทิฏฐธัมมิกัตถประโยชน์ 4 ประการ คือ
- อุฏฐานสัมปทา ถึงพร้อมด้วยความหมั่น ในการประกอบกิจการงาน ในการศึกษาเล่าเรียน ในการทำธุระหน้าที่ของตน
- อารักขสัมปทา ถึงพร้อมด้วยการรักษาทั้งทรัพย์และการงานไม่ให้เสื่อมไป
- กัลยาณมิตตตา ความมีเพื่อนเป็นคนดี ไม่คบคนชั่ว
- สมชีวิตา ความเลี้ยงชีวิตตามสมควรแก่กำลังทรัพย์ที่หาได้
ปัญหาข้อที่ 9
ถาม อบายมุข คืออะไร ? ดื่มน้ำเมามีโทษอย่างไรบ้าง ?
ตอบ อบายมุข คือ เหตุเครื่องฉิบหาย ฯ ดื่มน้ำเมามีโทษ 6 อย่าง คือ
- เสียทรัพย์
- ก่อการทะเลาะวิวาท
- เกิดโรค
- ถูกติเตียน
- ไม่รู้จักอาย
- ทอนกำลังปัญญา
ปัญหาข้อที่ 10
ถาม ความสุขของผู้ครองเรือนตามหลักพระพุทธศาสนาเกิดมาจากเหตุอะไรบ้าง ?
ตอบ เกิดจากเหตุ 4 อย่าง คือ
- สุขเกิดแต่ความมีทรัพย์
- สุขเกิดแต่การจ่ายทรัพย์บริโภค
- สุขเกิดแต่ความไม่ต้องเป็นหนี้
- สุขเกิดแต่ประกอบการงานที่ปราศจากโทษ