ปัญหาและเฉลยวิชาวินัยบัญญัติ  นักธรรมชั้นตรี พ.ศ. 2546

ถาม ข้อความว่า “ พระศาสดาทรงตั้งอยู่ในที่เป็นพระธรรมราชาผู้ปกครอง ” หมายความว่าอย่างไร ?

ตอบ หมายความว่า ทรงตั้งพระพุทธบัญญัติเพื่อป้องกันความประพฤติเสียหาย และวางโทษแก่ผู้ล่วงละเมิด ด้วยปรับอาบัติหนักบ้าง เบาบ้าง อย่างเดียวกับพระเจ้าแผ่นดินทรงตราพระราชบัญญัติ ฯ

ถาม พระบัญญัติที่ทรงตั้งไว้เดิมเรียกว่าอะไร ?

ตอบ เรียกว่า มูลบัญญัติ ฯ


ถาม การปลงชีวิตอย่างไร ต้องอาบัติถุลลัจจัย ?

ตอบ การปลงชีวิตมนุษย์แต่ไม่สำเร็จ คือไม่ตาย เป็นแค่บาดเจ็บ 1 ปลงชีวิตอมนุษย์ มียักษ์ เปรต เป็นต้น 1 ฯ

ถามภิกษุว่ายากสอนยาก ภิกษุอื่นห้ามไม่ฟัง สงฆ์สวดกรรมเพื่อจะให้ละข้อที่ประพฤตินั้น ถ้าไม่ละต้องสังฆาทิเสส” คือสิกขาบทที่เท่าไร ทรงบัญญัติเพื่อประสงค์ใด ?

ตอบ สิกขาบทที่ 12 แห่งสังฆาทิเสส เพื่อป้องกันไม่ไห้ภิกษุดื้อด้าน ฯ


ถาม คำว่า “ภิกษุประทุษร้ายตระกูล” ในสิกขาบทที่ 13 แห่งสังฆาทิเสส หมายถึงการทำอย่างไร ?

ตอบ หมายถึงการที่ภิกษุประจบคฤหัสถ์ ยอมตนให้เขาใช้สอย เช่นเดินส่งข่าวให้เขาเป็นต้น หรือ ด้วยการเอาเปรียบโดยเชิงให้สิ่งเล็กน้อยด้วยหวังได้มาก ฯ

ถาม สังฆาทิเสส 13 สิกขาบท ที่ชื่อว่า ยาวตติยกะ หมายความว่าอย่างไร ?

ตอบ ที่ชื่อว่า ยาวตติยกะ เพราะให้ต้องอาบัติต่อเมื่อสงฆ์ประกาศห้ามครบ 3 ครั้ง ฯ


ถาม คำว่า “ นิสสัคคิยปาจิตตีย์ ” หมายความว่าอย่างไร ?

ตอบ หมายความว่า อาบัติปาจิตตีย์ ที่จำต้องสละสิ่งของ ฯ

ถาม ภิกษุต้องอาบัตินิสสัคคิยปาจิตตีย์แล้ว ทำอย่างไรจึงจะพ้น ?

ตอบ ภิกษุต้องสละสิ่งของอันเป็นเหตุให้ต้องอาบัตินั้นก่อน แล้วแสดงอาบัติ จึงพ้นจากอาบัตินั้นได้ ฯ


ถาม อติเรกจีวร ได้แก่จีวรเช่นไร ?

ถาม การที่ทรงห้ามไม่ให้ภิกษุเก็บอติเรกจีวร ด้วยมีพระพุทธประสงค์อย่างไร ?

ตอบ ได้แก่ จีวรนอกจากจีวรอธิษฐาน ฯ

ตอบ ด้วยมีพระพุทธประสงค์เพื่อป้องกันความสุรุ่ยสุร่าย และความมักมากของภิกษุ ฯ


ถาม ภิกษุรู้อยู่ น้อมลาภที่เขาจะถวายสงฆ์มาเพื่อตน ต้องอาบัติอะไร ?

ตอบ ต้องอาบัตินิสสัคคิยปาจิตตีย์ ฯ

ถาม คำว่า “ ลาภ ” ในข้อด้านบนนั้น ได้แก่อะไรบ้าง ?

ตอบ ได้แก่ จีวร บิณฑบาต เสนาสนะ และเภสัช ซึ่งเรียกว่า ปัจจัย 4 และของที่เป็นกัปปิยะอย่างอื่น ๆ อีก ฯ


ถาม จงให้ความหมายของคำต่อไปนี้

  1. โอมสวาท ?
  2. อักโกสวัตถุ ?

ตอบ

  1. โอมสวาท คือ คำพูดเสียดแทงให้เจ็บใจ ฯ
  2. อักโกสวัตถุ คือ เรื่องสำหรับด่า 10 อย่าง ฯ

ถาม ภิกษุต้องอาบัติเพราะความซุกซน มีอย่างไรบ้าง ?

ตอบ มีอย่างนี้ คือ เล่นจี้ เล่นน้ำ หลอนภิกษุ ซ่อนของเพื่อล้อเล่น พูดเย้าให้เกิดรำคาญ ฯ

ถาม ภิกษุซ่อนบาตร ซ่อนปากกาของภิกษุอื่นเพื่อล้อเล่น ต้องอาบัติอะไร ?

ตอบ ซ่อนบาตร ต้องอาบัติปาจิตตีย์ ซ่อนปากกา ต้องอาบัติทุกกฏ ฯ


ถาม เสขิยวัตร คืออะไร ? หมวดที่ 2 ว่าด้วยเรื่องอะไร ?

ตอบ คือ วัตรหรือธรรมเนียมที่ควรศึกษา ฯ หมวดที่ 2 ว่าด้วยธรรมเนียมรับบิณฑบาตและฉันอาหาร ฯ

ถาม ภิกษุไม่เอื้อเฟื้อในเสขิยวัตร ปฏิบัติผิดธรรมเนียม ต้องอาบัติอะไร ?

ตอบ ต้องอาบัติทุกกฏ ฯ


ถาม อธิกรณ์ คืออะไร ? อธิกรณ์ย่อมระงับได้ด้วยอะไร ?

ถาม การแสดงอาบัติจัดเข้าในอธิกรณสมถะข้อไหน ? สำหรับระงับอธิกรณ์อะไร ?

ตอบ คือ เรื่องที่เกิดขึ้นแล้วจะต้องจัดต้องทำ ฯ ระงับได้ด้วยอธิกรณสมถะ คือธรรมสำหรับระงับอธิกรณ์ ฯ

ตอบ จัดเข้าในปฏิญญาตกรณะ ฯ สำหรับระงับอาปัตตาธิกรณ์ ฯ

Privacy Overview

This website uses cookies so that we can provide you with the best user experience possible. Cookie information is stored in your browser and performs functions such as recognising you when you return to our website and helping our team to understand which sections of the website you find most interesting and useful.