ปัญหาและเฉลยวิชาวินัย  นักธรรมชั้นเอก พ.ศ. 2560

ถาม สังฆกรรม 4 นั้น อย่างไหนต้องทำในสีมา อย่างไหนทำนอกสีมาก็ได้ ?

ตอบ ญัตติกรรม ญัตติทุติยกรรม และญัตติจตุตถกรรม ต้องทำในสีมาเท่านั้น ส่วนอปโลกนกรรม ทำนอกสีมาได้ ฯ


ถาม สีมา มีกี่ประเภท ? อะไรบ้าง ?

ตอบ สีมา มี 2 ประเภท คือ พัทธสีมา และ อพัทธสีมา ฯ


ถาม พระทัพพมัลลบุตร มีความดำริอย่างไร ? พระศาสดาทรงทราบแล้ว ทรงสาธุการตรัสให้สงฆ์สมมติให้ท่านรับหน้าที่อะไรบ้าง ?

ตอบ ท่านดำริว่า ท่านอยู่จบพรหมจรรย์แล้ว ควรจะรับธุระของสงฆ์ จึงกราบทูลพระศาสดา ฯ ทรงสาธุการแล้วตรัสให้สงฆ์สมมติท่านให้เป็นภัตตุทเทสกะ และเสนาสนคาหาปกะ ฯ


ถาม กฐิน มีชื่อมาจากอะไร ? ผ้าที่เป็นกฐินได้มีอะไรบ้าง ?

ตอบ กฐิน มีชื่อมาจากชื่อไม้สะดึงที่ลาดหรือกางออกสำหรับขึงจีวรเพื่อเย็บ

ผ้าที่เป็นกฐินได้ มี

  1. ผ้าใหม่
  2. ผ้าเทียมใหม่คือผ้าฟอกสะอาดแล้ว
  3. ผ้าเก่า
  4. ผ้าบังสุกุล
  5. ผ้าที่ตกตามร้านตลาดซึ่งเขานำมาถวายสงฆ์

ถาม อภัพพบุคคลในอุปสมบทกรรมได้แก่บุคคลเช่นไร ? โดยวัตถุมีกี่อย่าง ? อะไรบ้าง ?

ตอบ ได้แก่บุคคลที่ไม่สมควรแก่การอุปสมบท อุปสมบทไม่ขึ้น ถูกห้ามอุปสมบทตลอดชีวิต ฯ โดยวัตถุมี 3 คือ

  1. พวกที่มีเพศบกพร่อง ไม่รู้ว่าเป็นชายหรือเป็นหญิง
  2. พวกประพฤติผิดพระธรรมวินัย เช่น ฆ่าพระอรหันต์ เป็นต้น
  3. พวกประพฤติผิดต่อผู้ให้กำเนิดของตน คือ ฆ่ามารดาบิดา

ถาม อนุวาทาธิกรณ์เช่นไร อันภิกษุจะพึงยกขึ้นพิจารณาตัดสินได้ ?

ตอบ ต้องเป็นเรื่องมีมูล คือ

  • เรื่องที่ได้เห็นเอง
  • เรื่องที่ได้ยินเองหรือมีผู้บอกและเชื่อว่าเป็นจริง
  • เรื่องที่เว้นจาก 2 สถานนั้นแต่รังเกียจโดยอาการ

ถาม สัมมุขาวินัยมีองค์เท่าไร ? อะไรบ้าง ?

ตอบ มีองค์ 4 คือ

  1. ในที่พร้อมหน้าสงฆ์
  2. ในที่พร้อมหน้าธรรม
  3. ในที่พร้อมหน้าวินัย
  4. ในที่พร้อมหน้าบุคคล

ถาม วุฏฐานวิธีหมายถึงอะไร ? ในการทำวุฏฐานวิธีแต่ละอย่างนั้น ต้องการสงฆ์จำนวนเท่าไรเป็นอย่างน้อย ?

ตอบ วุฏฐานวิธี หมายถึง ระเบียบวิธีเป็นเครื่องออกจากอาบัติสังฆาทิเสส ฯ อัพภาน ต้องการสงฆ์ 20 รูปเป็นอย่างน้อย นอกนั้นต้องการ ตั้งแต่ 4 รูป ขึ้นไป ฯ


พระราชบัญญัติคณะสงฆ์

ถาม กรรมการมหาเถรสมาคมซึ่งสมเด็จพระสังฆราชทรงแต่งตั้ง พ้นจากตาแหน่งเมื่อใด ?

ตอบ พ้นเมื่อ

  1. มรณภาพ
  2. พ้นจากความเป็นพระภิกษุ
  3. ลาออก
  4. สมเด็จพระสังฆราชมีพระบัญชาให้ออก
  5. อยู่ครบวาระ 2 ปี

ถาม จงให้ความหมายของคำต่อไปนี้

  1. ที่วัด
  2. ที่ธรณีสงฆ์
  3. ที่กัลปนา

ตอบ

  1. ที่วัด คือที่ซึ่งตั้งวัดตลอดจนเขตของวัดนั้น
  2. ที่ธรณีสงฆ์ คือที่ซึ่งเป็นสมบัติของวัด
  3. ที่กัลปนา คือที่ซึ่งมีผู้อุทิศแต่ผลประโยชน์ให้วัด หรือพระศาสนา