1. ธรรมข้อใด ทำให้เป็นคนไม่ประมาท ? 2. ธรรมที่คอยกำกับให้รู้ตัวขณะทำ พูด คิด ได้แก่ข้อใด ? 3. ความระลึกได้ก่อนทำ พูด คิด เป็นลักษณะของธรรมข้อใด ? 4. ข้อใด จัดเป็นความละอายใจ ? 5. ข้อใด มีความหมายตรงกับโอตตัปปะ ? 6. ขันติ คือความอดทน หมายถึงทนต่ออะไร ? 7. ธรรมข้อใด ทำคนให้งามโดยไม่ต้องเสริมแต่ง ? 8. บิดามารดาถูกทอดทิ้ง เพราะบุตรขาดธรรมข้อใด ? 9. จะรู้ได้อย่างไรว่า คนที่เราคบด้วยเป็นคนดี…
ปัญหาข้อที่ 1 ถาม สงฆ์ผู้ทำสังฆกรรม ท่านจัดเป็นวรรคไว้อย่างไรบ้าง ? แต่ละวรรคทำกรรมอะไรได้บ้าง ? ตอบ จัดอย่างนี้ คือ แต่ละวรรคทำกรรมได้ดังนี้ ปัญหาข้อที่ 2 ถาม สีมา คืออะไร ? มีความสำคัญอย่างไร ? ตอบ คือ เขตประชุมของสงฆ์ผู้ทำสังฆกรรม ฯ มีความสำคัญอย่างนี้ พระศาสดาทรงพระอนุญาตให้สงฆ์พร้อมเพรียงกันทำสังฆกรรมภายในสีมา เพื่อจะรักษาสามัคคีในสงฆ์ อันความสามัคคีย่อมเป็นกำลังใหญ่ของหมู่ ขาดความสามัคคีแล้ว หมู่ย่อมไม่ตั้งถาวร ถ้าไม่มีสีมาก็ไม่มีเขตประชุม สีมาจึงมีความสำคัญอย่างนี้ ฯ ปัญหาข้อที่ 3 ถาม สงฆ์ผู้มีสิทธิรับผ้ากฐิน ต้องมีคุณสมบัติอย่างไร ? ภิกษุผู้ควรครองผ้ากฐิน…
ปัญหาข้อที่ 1 ถาม บารมี 10 ของพระมหาบุรุษมีอะไรบ้าง ? ท่านเปรียบเทียบบารมีข้อไหน กับอาวุธยุทโธปกรณ์ชนิดใด ในการต่อสู้กับหมู่มาร ? ตอบ บารมี 10 คือ ทานบารมี ศีลบารมี เนกขัมมบารมี ปัญญาบารมี วิริยบารมี ขันติบารมี สัจจบารมี อธิษฐานบารมี เมตตาบารมี อุเบกขาบารมี ปัญหาข้อที่ 2 ถาม นวหรคุณ คือพระพุทธคุณ 9 บท บทไหนปรากฏแก่พระพุทธองค์เต็มที่ ที่ไหน ? เมื่อไร ? ตอบ พระพุทธคุณบทว่า อรหํ…
ปัญหาข้อที่ 1 ถาม สัทธรรมปฏิรูป คืออะไร ? เกิดขึ้นจากอะไร ? ตอบ คือ สัทธรรมชนิดที่ปลอมหรือเทียม ไม่ใช่สัทธรรมแท้ ฯ เกิดขึ้นจากความเห็นผิดหรือเข้าใจผิดของผู้เรียบเรียง เมื่อเรียบไปแม้ผิดก็หารู้ไม่ ด้วยเข้าใจว่าของตนถูก แล้วได้นำมาปนไว้ในสัทธรรมที่แท้ ฯ ปัญหาข้อที่ 2 ถาม บทอุทเทสว่า เอถ ปสฺสถิมํ โลกํ ซึ่งแปลว่า สูทั้งหลายจงมาดูโลก พระศาสดาตรัสชวนให้มาดูโลกโดยมีพระประสงค์อย่างไร ? ตอบ ทรงมีพระประสงค์จะทรงปลุกใจพวกเราให้หยั่งเห็นซึ้งลงไปถึงคุณโทษประโยชน์มิใช่ประโยชน์แห่งสิ่งนั้น ๆ อันคุมเข้าเป็นโลก จะได้ไม่ตื่นเต้นไม่ติดในสิ่งนั้น ๆ รู้จักละสิ่งที่เป็นโทษ ไม่ข้องติดอยู่ในสิ่งที่เป็นคุณ ฯ ปัญหาข้อที่ 3…
ปัญหาข้อที่ 1 ถาม ภิกษุผู้ปฏิบัติพระวินัยส่วนอภิสมาจารให้ได้ชื่อว่าเป็นผู้ปฏิบัติดีงาม จะต้องปฏิบัติอย่างไร ? ตอบ จะชื่อว่าเป็นผู้ปฏิบัติดีงาม ต้องปฏิบัติโดยสายกลาง คือไม่ถือเคร่งครัดอย่างงมงาย จนเป็นเหตุทำตนให้ลำบากเพราะเหตุธรรมเนียมเล็ก ๆ น้อย ๆ อันขัดต่อกาลเทศะ และไม่สะเพร่ามักง่าย ละเลยต่อธรรมเนียมของภิกษุ จนถึงทำตนให้เป็นคนเลวทราม ฯ ปัญหาข้อที่ 2 ถาม เปลือยกายอย่างไรต้องอาบัติถุลลัจจัย ? อย่างไรต้องอาบัติทุกกฎ ? ตอบ เปลือยกายเป็นวัตรเอาอย่างเดียรถีย์ ต้องอาบัติถุลลัจจัย ฯ เปลือยกายทำกิจแก่กัน เช่น ไหว้ รับไหว้ ทำบริกรรม ให้ของ รับของ และเปลือยกายในเวลาฉัน ในเวลาดื่ม ต้องอาบัติทุกกฏ…
ปัญหาข้อที่ 1 ถาม พระอัญญาโกณฑัญญะสำเร็จเป็นพระอรหันต์หลังจากบวชเป็นพระภิกษุแล้วกี่วัน ? สำเร็จเพราะฟังพระธรรมเทศนาชื่ออะไร ? ตอบ 5 วัน ฯ สำเร็จเพราะฟังพระธรรมเทศนาชื่อ อนัตตลักขณสูตร ฯ ปัญหาข้อที่ 2 ถาม ภิกษุผู้รัตตัญญู ย่อมมีคุณสมบัติเช่นไร จึงพ้นจากคำตำหนิว่า โตเพราะกินข้าว เฒ่าเพราะบวชนาน ? ตอบ ย่อมเป็นผู้เก่าแก่ ได้พบเห็นและสันทัดในกิจการของคณะ ย่อมอาจจัดอาจทำให้สำเร็จด้วยตนเองหรือบอกเล่าแนะนำผู้อื่น เป็นเจ้าแบบเจ้าแผนดุจผู้รักษาคลังพัสดุ ฯ ปัญหาข้อที่ 3 ถาม พระพุทธองค์ทรงแสดงอนุปุพพีกถาแก่ใครเป็นคนแรก ? อนุปุพพีกถานั้นกล่าวถึงเรื่องอะไร ? ตอบ แสดงแก่ยสกุลบุตรเป็นคนแรก ฯ กล่าวพรรณนาทานการให้…
ปัญหาข้อที่ 1 ถาม ในอริยบุคคล 2 พระเสขะผู้ยังต้องศึกษา คือศึกษาเรื่องอะไร ? ผู้ศึกษากำลังสอบธรรมอยู่นี้เรียกว่าพระเสขะได้หรือไม่ ? ตอบ พระเสขะผู้ยังต้องศึกษา คือศึกษา ในอธิสีล ในอธิจิต และในอธิปัญญา อีกอย่างหนึ่งหมายถึง ต้องศึกษาและต้องปฏิบัติเพื่อมรรคผลเบื้องสูงขึ้นไป ฯ ผู้ศึกษากำลังสอบธรรมอยู่นี้ ยังเรียกว่าพระเสขะไม่ได้ ถ้าไม่ใช่พระอริยบุคคล ๗ จำพวกเบื้องต้น ฯ ปัญหาข้อที่ 2 ถาม มหาภูตรูปและอุปาทายรูปคืออะไร ? ตอบ ปัญหาข้อที่ 3 ถาม ไตรวัฏฏะ อันได้แก่ กิเลสวัฏฏะ กัมมวัฏฏะ วิปากวัฏฏะ มีสภาพเกี่ยวเนื่องวนกันไปอย่างไร…
ปัญหาข้อที่ 1 ถาม พระภิกษุผู้รักษาพระวินัยดีโดยถูกทางแล้ว ย่อมได้อานิสงส์อะไร ? ตอบ ย่อมได้อานิสงส์ คือ ความไม่ต้องเดือดร้อนใจ ฯ ปัญหาข้อที่ 2 ถาม สิกขา สิกขาบท และอาบัติ ได้แก่อะไร ? ตอบ ปัญหาข้อที่ 3 ถาม อาการที่ภิกษุจะต้องอาบัติมีอะไรบ้าง ? ตอบ อาการที่ภิกษุจะต้องอาบัติมีดังนี้ ปัญหาข้อที่ 4 ถาม ครุกาบัติ ที่แก้ไขได้ก็มี ที่แก้ไขไม่ได้ก็มี ที่แก้ไขได้ได้แก่อาบัติอะไร ที่แก้ไขไม่ได้ได้แก่อาบัติอะไร ? ตอบ ที่แก้ไขได้ ได้แก่อาบัติสังฆาทิเสส ที่แก้ไขไม่ได้…
ปัญหาข้อที่ 1 ถาม ประชาชนในชมพูทวีป มีกี่จำพวก ? จำพวกไหนบ้าง ? ตอบ มี 2 จำพวก คือ (หรือจะตอบว่า มี 4 จำพวก หรือวรรณะ 4 ก็ได้) ปัญหาข้อที่ 2 ถาม เมื่อพระมหาบุรุษมีพระชนมายุได้ 7 ปี 16 ปี 29 ปี มีเหตุการณ์สำคัญเกิดแก่พระองค์อะไรบ้าง ? ตอบ ปัญหาข้อที่ 3 ถาม พระมหาบุรุษทรงบำเพ็ญทุกรกิริยา ณ ที่ไหน ?…
ปัญหาข้อที่ 1 ถาม บุพพการีและกตัญญูกตเวทีได้แก่บุคคลเช่นไร ? ตอบ บุพพการีได้แก่บุคคลผู้ทำอุปการะก่อน กตัญญูกตเวที ได้แก่บุคคลผู้รู้อุปการะที่ท่านทไแล้ว และตอบแทน ฯ ปัญหาข้อที่ 2 ถาม พระพุทธเจ้าคือใคร ? ทรงสั่งสอนเป็นอัศจรรย์อย่างไร ? ตอบ คือท่านผู้สอนให้ประชุมชนประพฤติชอบด้วย กาย วาจา ใจ ตามพระธรรมวินัย ฯ ทรงสั่งสอนเป็นอัศจรรย์ คือผู้ปฏิบัติตามย่อมได้ประโยชน์โดยสมควรแกความปฏิบัติ ฯ ปัญหาข้อที่ 3 ถาม เห็นผิดจากคลองธรรม คือเห็นอย่างไร ? จัดเข้าในทุจริตข้อไหน ? ตอบ คือเห็นผิดจากความเป็นจริง เช่น เห็นว่า…
๑. พระพุทธศาสนาสอนว่า สุขทุกข์ของสัตว์ทั้งหลายเกิดจากอะไร ? ๒. คำว่า กรรมบถ หมายถึง กรรมนำสัตว์ให้ไปเกิดในสถานที่ใด ? ๓. กุศลกรรมบถนำสัตว์ให้ไปเกิดในกำเนิดที่ดี ตรงกับข้อใด ? ๔. อกุศลกรรมบถนำสัตว์ให้ไปเกิดในกำเนิดที่เลว ตรงกับข้อใด ? ๕. กรรมบถ ๑๐ ประการ จัดเป็นกรรม ๓ อย่าง ยกเว้นข้อใด ? ๖. โลภะ โทสะ โมหะ เป็นเหตุให้บุคคลกระทำกรรมใด ? ๗. การกระทำจะสำเร็จเป็นกรรมบถได้ ต้องประกอบด้วยอะไร ? ๘. ข้อใด ไม่จัดเข้าในอกุศลกรรมบถ…
๑. พุทธานุพุทธประวัติ กล่าวถึงเรื่องอะไร ? ๒. ปัญจมหาวิโลกนะ ที่พระมหาสัตว์ทรงพิจารณาถึง คือข้อใด ? ๓. ข้อใด แสดงถึงทิฏฐิมานะกล้าของชาวชมพูทวีป ? ๔. พระวาจาว่า เราเป็นเลิศ เป็นใหญ่ ประเสริฐสุดในโลก เรียกว่า…? ๕. เจ้าชายสิทธัตถะ มีพี่น้องร่วมพระราชบิดา คือใคร ? ๖. ขณะเสวยวิมุตติสุขที่รัตนฆรเจดีย์ พระพุทธเจ้าทรงพิจารณาอะไร ? ๗. พระพุทธคุณว่า อรหํ เป็นผู้ไกล… หมายถึง ? ๘. ในอนัตตลักขณสูตร พระพุทธเจ้าตรัสสิ่งใดว่า ไม่เที่ยง เป็นทุกข์ เป็นอนัตตา…
๑. พระพุทธเจ้าตรัสชวนพุทธบริษัทให้มาดูโลก เพื่อประโยชน์ใด ? ๒. ทำอย่างไร ถึงจะไม่ข้องอยู่ในโลก ? ๓. ผู้ไม่ข้องอยู่ในโลก จะได้รับผลอย่างไร ? ๔. เจตสิกที่เป็นกิเลสกามเกี่ยวข้องกับจิตอย่างไร ? ๕. รูป เสียง กลิ่น รส โผฏฐัพพะ ที่น่าใคร่ ตรงกับข้อใด ? ๖. ปฏิบัติอย่างไร จึงจะตัดบ่วงแห่งมารได้เป็นสมุจเฉทปหาน ? ๗. ผู้ใดเห็นตามจริงด้วยปัญญาว่า สังขารทั้งหลายไม่เที่ยง ผู้นั้น…? ๘. ความต่างกันแห่งสังขาร มีได้เพราะอะไร ? ๙. หน่ายอะไร จัดเป็นนิพพิทา ?…
๑. หลักธรรมเบื้องต้นเพื่อบรรลุผลสูงสุดคือพระนิพพาน คืออะไร ? ๒. อะไรเป็นอุปสรรคในการรักษาศีลของคนทั่วไป ? ๓. อุโบสถศีล บัญญัติขึ้นด้วยวัตถุประสงค์ใด ? ๔. อุโบสถศีล บัญญัติขึ้นเพื่อกลุ่มบุคคลใด ? ๕. อุโบสถ แปลว่าอะไร ? ๖. กษัตริย์พระองค์ใด ปรารภการถืออุโบสถศีลในพระพุทธศาสนา ? ๗. ธรรมเนียมการรักษาอุโบสถถือปฏิบัติกันมาตั้งแต่เมื่อไร ? ๘. สรณตรัยคือ พระพุทธ พระธรรม และพระสงฆ์ตรงกับขอใด ? ๙. สรณคมน์มีความหมายตรงกบัขอใด ? ๑๐. คำว่า สรณะกำจัดภัย หมายถึงภัยในข้อใด ?…
๑. ประวัติของผู้ตรัสรู้ตาม หมายถึงข้อใด ? ๒. ผู้ที่ได้รับการยกย่องว่า เป็นผู้เลิศในด้านนั้น ๆ ตรงกับข้อใด ? ๓. พระอัญญาโกณฑัญญะ ได้รับยกย่องว่าเป็นผู้เลิศด้านใด ? ๔. พระอุรุเวลกัสสปะ ได้รับยกย่องว่าเป็นผู้เลิศด้านใด ๕. อุปติสสะ ได้ดวงตาเห็นธรรม เพราะฟังธรรมจากใคร ? ๖. พระสาวกองค์ใด เป็นแบบอย่างเรื่องความกตัญญู ? ๗. พระสาวกองค์ใด เปรียบเหมือนแม่นมเลี้ยงดูบุตร ? ๘. เราจักไม่ชูงวง เข้าไปสู่สกุล พระพุทธเจ้าตรัสสอนใคร ? ๙. พระมหากัสสปะ ออกบวชเพราะเห็นโทษในการครองเรือนอย่างไร ? ๑๐.…
๑. ข้อใด เป็นความหมายของคำว่า สมถะ ? ๒. ผลของการเจริญวิปัสสนาคืออะไร ? ๓. ข้อใด จัดเป็นกิเลสกาม ? ๔. กามเป็นเหตุให้สัตว์หลงติดอยู่ในโลก เรียกว่าอะไร ? ๕. ข้อใด เป็นปฏิบัติบูชา ? ๖. ปูชนียบุคคล หมายถึงบุคคลประเภทใด ? ๗. เมื่อมีผู้มาเยือน ควรต้อนรับตามหลักปฏิสันถารอย่างไร ? ๘. ข้อใด เป็นเหตุให้เกิดสุขทางใจ ? ๙. ผู้ถูกวิหิงสาวิตกครอบงำ มักมีพฤติกรรมอย่างไร ๑๐. เมื่อถูกวิหิงสาวิตกครอบงำ จะบรรเทาได้อย่างไร ? ๑๑.…
1. หลักธรรมใด ปรับพฤติกรรมทางกายวาจาของมนุษย์ให้เรียบร้อย ? 2. ข้อห้าม 5 อย่าง มีปาณาติบาตเป็นต้น เรียกว่าอะไร ? 3. ข้อใดเป็นประโยชน์ในการบัญญัติศีล ? 4. การเบียดเบียนกันทางกาย ตรงกับข้อใด ? 5. การเบียดเบียนกันทางวาจา ตรงกับข้อใด ? 6. คำว่า ปาณาติบาต มีความหมายตรงกับข้อใด ? 7. คำว่า อนุโลมปาณาติบาต มีความหมายตรงกับข้อใด ? 8. คำว่า ทรกรรม หมายถึงการประพฤติเหี้ยมโหดแก่ใคร ? 9. คำว่า ผจญสัตว์…
1. พุทธประวัติ กล่าวถึงเรื่องอะไร? 2. ผู้ศึกษาด้านศิลปะและกสิกรรม พาณิชการ คือพวกใด? 3. พระเจ้าสุทโธทนะเป็นพระราชโอรสของใคร ? 4. พระมารดาของเจ้าชายสิทธัตถะ มีพระนามว่าอะไร? 5. พระโพธิสัตว์ ก่อนอุบัติในมนุษยโลกเสด็จอยู่สรรค์ชั้นไหน ? 6. สถานที่ประสูติของเจ้าชายสิทธัตถะ ปัจจุบันคือประเทศอะไร ? 7. วันใด เป็นวันประสูติของเจ้าชายสิทธัตถะ ? 8. พระนามว่า สิทธัตถะ มีความหมายว่า อย่างไร? 9. เจ้าชายสิทธัตถะได้ปฐมฌานครั้งแรกในขณะที่พระราชบิดาทรงประกอบพิธีอะไร? 10. เจ้าชายสิทธัตถะยังความพอพระหฤทัยในบรรพชาใหเกิดขึ้น เพราะเห็นเทวทูตใด ? 11. เจ้าชายสิทธัตถะ ทรงอธิษฐานเพศบรรพชา ณ…
1. ธรรมสำหรับป้องกันความผิดพลาดในการทำงาน ได้แก่ข้อใด ? 2. ข้อใด ชื่อว่ามีสติสัมปชัญญะในการทำงาน ? 3. ข้อความรณรงค์วา เมาไม่ขับ สอนให้มีธรรมข้อใด ? 4. คำว่า พระในบ้าน หมายถึงข้อใด ? 5. ข้อใด เป็นลักษณะของคนมีขันติ-โสรัจจะ ? 6. ชาวพุทธควรยึดถือสิ่งใดเป็นที่พึ่งสูงสุด ? 7. คำพูดเช่นใด มีผลทำลายความสามัคคี ? 8. เด็กติดเกมส์ เพราะมีอกุศลมูลข้อใด ? 9. ธรรมเป็นเครื่องนำไปสู่ความเจริญ เรียกว่าอะไร ? 10. ผู้ปฏิบัติตามหลักจักร 4…
ปัญหาข้อที่ 1 ถาม สังฆกรรม กับวินัยกรรม มีกำหนดบุคคลและสถานที่ต่างกันหรือเหมือนกันอย่างไร ? ตอบ ต่างกันดังนี้ สังฆกรรม ต้องประชุมสงฆ์ครบองค์ตามกำหนดแห่งกรรมนั้นๆ ต้องทำในสีมา เว้นไว้แต่อปโลกนกรรม ทำนอกสีมาก็ได้ ส่วนวินัยกรรม ไม่ต้องประชุมสงฆ์ และทำนอกสีมาก็ได้ ฯ ปัญหาข้อที่ 2 ถาม นิมิตที่อยู่รอบโรงอุโบสถ มีไว้เพื่อประโยชน์อะไร ? จงเขียนคำทักนิมิตในทิศตะวันตกเฉียงใต้มาดู ? ตอบ มีไว้เพื่อเป็นเครื่องหมายกำหนดเขตการทำสังฆกรรม ฯ คำทักนิมิตในทิศตะวันตกเฉียงใต้ ว่าดับงนี้ ทกฺขิณาย อนุทิสาย กึ นิมิตฺตํ ฯ ปัญหาข้อที่ 3 ถาม จงอธิบายความหมายของวิสุงคามสีมา…
ปัญหาข้อที่ 1 ถาม พระสารีบุตรปรินิพพานที่ไหน ? ท่านเลือกสถานที่นั้นเพราะเหตุไร ? ตอบ พระสารีบุตรปรินิพพานที่ นาลันทคาม แคว้นมคธ ฯ ท่านเลือกสถานที่นั้นเพราะตั้งใจจะโปรดนางสารีพราหมณีผู้เป็นมารดาของท่าน ให้พ้นจากมิจฉาทิฏฐิก่อนที่ท่านจะปรินิพพาน ฯ ปัญหาข้อที่ 2 ถาม พระมหากัสสปะ กับพระรัฐบาล ออกบวชเพราะมีความคิดเห็นต่างกันอย่างไร ? ตอบ พระมหากัสสปะออกบวชเพราะคิดเห็นว่า ผู้อยู่ครองเรือนต้องคอยนั่งรับบาปเพราะการงานที่ผู้อื่นทำไม่ดี มีใจเบื่อหน่าย จึงละสมบัติแล้วออกบวช พระรัฐบาลออกบวชเพราะมีความคิดเห็นตามธรรมุเทศ 4 ข้อที่พระศาสดาทรงแสดง ว่า ปัญหาข้อที่ 3 ถาม พระเจ้าพิมพิสาร เมื่อครั้งยังเป็นพระราชกุมาร ได้ตั้งความปรารถนาไว้อย่างไรบ้าง ? ตอบ ได้ตั้งความปรารถนาไว้ว่า…