ททํ มิตฺตานิ คนฺถติ.
“ผู้ให้ ย่อมจะผูกไมตรีไว้ได้”
(สํ.ส. 15/316)
ผู้ให้ คือ บุคคลที่มีจิตใจโอบอ้อมอารี เอื้อเฟื้อเผื่อแผ่ และพร้อมเสียสละสิ่งของหรือโอกาสของตนเองเพื่อผู้อื่น โดยไม่หวังผลตอบแทน การให้เช่นนี้เกิดจากจิตใจที่บริสุทธิ์ มุ่งหวังเพียงเพื่อช่วยเหลือผู้อื่นหรือสร้างบุญกุศลให้กับตนเอง ซึ่งเป็นการแสดงออกถึงความเป็นผู้มีเมตตาและจิตสาธารณะอย่างแท้จริง
การให้ไม่ได้จำกัดอยู่เพียงสิ่งของหรือทรัพย์สินเท่านั้น แต่ยังหมายรวมถึงการให้เวลา แรงกาย แรงใจ หรือแม้แต่คำพูดที่สร้างกำลังใจแก่ผู้อื่น การให้ในรูปแบบใดก็ตาม หากทำด้วยความจริงใจ ย่อมเกิดคุณค่าทั้งแก่ผู้ให้และผู้รับในทางที่ดีเสมอ
บุคคลที่มีความเอื้อเฟื้อเผื่อแผ่มักจะเป็นที่รักและเคารพของผู้คนรอบข้าง โดยเฉพาะผู้ที่ได้รับความช่วยเหลือจากเขา ย่อมเกิดความซาบซึ้งในน้ำใจและรู้สึกนับถือ เพราะการที่คนเราจะเสียสละบางสิ่งบางอย่างให้ผู้อื่นนั้น ไม่ใช่สิ่งที่ทำได้ง่าย ต้องอาศัยจิตใจที่เข้มแข็งและมีความเมตตาสูง
การให้จึงไม่เพียงแต่ทำให้ผู้รับมีความสุขเท่านั้น แต่ยังสร้างความสุขใจแก่ผู้ให้ด้วย ความสุขใจที่เกิดจากการได้ทำสิ่งที่ดี เป็นความสุขที่ลึกซึ้งและยั่งยืนกว่าความสุขจากการได้ครอบครอง เพราะการให้คือการแบ่งปันความสุขออกไป และความสุขนั้นจะย้อนกลับมาสู่ตนเองในที่สุด
เมื่อผู้คนในสังคมต่างมีจิตใจยินดีในการให้ ย่อมทำให้เกิดบรรยากาศแห่งความอบอุ่น ความเห็นอกเห็นใจ และความสามัคคีในชุมชน การช่วยเหลือเกื้อกูลกันทำให้สังคมน่าอยู่ เกิดความสงบสุขและลดความขัดแย้งระหว่างบุคคลลงได้อย่างมาก
นอกจากนี้ การให้ยังเป็นการสร้างมิตรภาพที่ดีระหว่างผู้คน ผู้ให้และผู้รับย่อมเกิดความสัมพันธ์ที่แน่นแฟ้นมากขึ้น ผู้รับรู้สึกซาบซึ้งใจ ส่วนผู้ให้ก็รู้สึกอิ่มเอมใจจากการได้ทำความดี จึงไม่แปลกที่คนใจบุญมักจะมีเพื่อนแท้และผู้คนนับถืออยู่เสมอ
การฝึกจิตใจให้เป็นผู้ให้ไม่จำเป็นต้องเริ่มจากสิ่งใหญ่โต เพียงแค่เริ่มจากการให้รอยยิ้ม คำพูดดี ๆ หรือความช่วยเหลือเล็กน้อยในชีวิตประจำวัน ก็ถือว่าเป็นการสร้างบุญและความสุขให้แก่ตนเองและผู้อื่นได้แล้ว การให้เล็ก ๆ เหล่านี้จะค่อย ๆ ขัดเกลาจิตใจให้เป็นผู้มีเมตตาที่สูงขึ้นได้
ดังนั้น เราทุกคนควรฝึกฝนให้มีความยินดีในการให้ เพราะการให้คือสิ่งที่งดงาม เป็นรากฐานของความรัก ความเมตตา และความเข้าใจกันในสังคม เมื่อทุกคนมีจิตใจยินดีในการให้ สังคมย่อมสงบสุข ผู้คนย่อมรักใคร่เอื้อเฟื้อกัน และความสุขที่ยิ่งใหญ่ก็จะบังเกิดขึ้นทั้งแก่ผู้ให้และผู้รับ.