ธุระ 2

ธุระ แปลว่า หน้าที่การงานที่พึงกระทำ หมายถึง กิจที่จะต้องทำ ธุระในพระพุทธศาสนาคือหน้าที่ที่ผู้บรรพชาอุปสมบทเข้ามาในพระพุทธศาสนาแล้วจะต้องเอาใจใส่ไม่ทอดทิ้ง มี 2 อย่าง คือ

1. คันถธุระ ธุระฝ่ายคัมภีร์ หรือ กิจด้านการเล่าเรียน
2. วิปัสสนาธุระ ธุระฝ่ายการเจริญวิปัสสนา หรือ กิจด้านการบำเพ็ญภาวนา

คันถธุระ

คันถธุระ คือ ธุระฝ่ายคัมภีร์ หรือ ธุระด้านการศึกษาเล่าเรียนคัมภีร์ต่าง ๆ ผู้ที่บรรพชาอุปสมบทเข้ามาในพระพุทธศาสนาแล้ว จะต้องเอาใจใส่ศึกษาหลักธรรมคำสอนอันเป็นหลักปฏิบัติ และศึกษาพระวินัยอันเป็นระเบียบปฏิบัติให้เข้าใจแจ่มแจ้งชัดเจน เพื่อให้สามารถดำรงตนอยู่ในพระพุทธศาสนาได้ด้วยความบริสุทธิ์งดงาม ไม่มัวหมอง และสามารถนำหลักธรรมคำสอนที่ได้ศึกษาเล่าเรียนมาไปสอนผู้อื่นได้ อันจะเป็นการเผยแผ่พระพุทธศาสนาให้กว้างขวางออกไป

วิปัสสนาธุระ

วิปัสสนาธุระ คือ ธุระฝ่ายการเจริญวิปัสสนา หรือ กิจด้านการบำเพ็ญภาวนา อันได้แก่การเจริญกรรมฐาน ทั้งสมถกรรมฐานและวิปัสสนากรรมฐาน วิปัสสนาธุระนี้เป็นธุระที่สำคัญยิ่งในพระพุทธศาสนา เพราะเป็นธุระที่จะทำให้เข้าถึงแก่นแท้ของพุทธศาสนานั่นก็คือการบรรลุมรรคผลนิพพาน

ทั้งคันถธุระและวิปัสสนาธุระนั้นมีความเกี่ยวเนื่องกันอยู่ โดยคันถธุระคือการศึกษาเล่าเรียนนั้นจะก่อให้เกิดความรู้ความเข้าใจชัดเจนทั้งในหลักปฏิบัติและระเบียบปฏิบัติ อันจะเป็นเหตุให้การปฏิบัติวิปัสสนาธุระคือการเจริญกรรมฐานสามารถทำได้ถูกต้องและได้ผล หากขาดคันถธุระคือการศึกษาเล่าเรียนเสียแล้ว การกระทำวิปัสสนาธุระก็อาจจะผิดทางจนไม่สามารถบรรลุเป้าหมายได้ ดังนั้น ภิกษุในธรรมวินัยนี้พึงบำเพ็ญทั้งคันถธุระและวิปัสสนาธุระทั้งสองส่วนให้บริบูรณ์