ปัญหาและเฉลยวิชาวินัยบัญญัติ นักธรรมชั้นโท พ.ศ. 2555

ถาม ภิกษุแม้ล่วงละเมิดพระวินัยแล้วไม่ต้องอาบัติ ได้รับยกเว้นทุกสิกขาบท ได้แก่ภิกษุประเภทไหนบ้าง ?

ตอบ ได้แก่

  • ภิกษุบ้าคลั่งจนไม่มีสติสัมปชัญญะ
  • ภิกษุเพ้อจนไม่รู้สึกตัว
  • ภิกษุกระสับกระส่าย เพราะมีเวทนากล้าจนถึงไม่มีสติ

ถาม สังฆกรรม 3 อย่างนี้ คือ การสวดปาฏิโมกข์ อุปสมบทกรรม และอัพภาณกรรม มีจำกัดจำนวนสงฆ์อย่างน้อยเท่าไรจึงจะถูกต้องตามพระวินัย ?

ตอบ

  • การสวดปาฏิโมกข์ ต้องการสงฆ์จตุวรรค คือ 4 รูปเป็นอย่างน้อย
  • อุปสมบทกรรมในปัจจันตประเทศ ต้องการสงฆ์ปัญจวรรค คือ 5 รูปเป็นอย่างน้อย
  • อุปสมบทในมัธยมประเทศ ต้องการสงฆ์ทสวรรค คือ 10 รูปเป็นอย่างน้อย
  • อัพภาณกรรม ต้องการสงฆ์วีสติวรรค คือ 20 รูปเป็นอย่างน้อย

ถาม จงให้ความหมายของคำต่อไปนี้ อุปัชฌายะ สัทธิวิหาริก นิสสัย

ตอบ

  • อุปัชฌายะ เป็นชื่อเรียกภิกษุผู้รับให้พึ่งพิง แปลว่าผู้ฝึกสอนหรือผู้ดูแล
  • สิทธิวิหาริก เป็นชื่อเรียกภิกษุผู้พึ่งพิง แปลว่าผู้อยู่ด้วย
  • นิสสัย เป็นชื่อเรียกกิริยาที่พึ่งพิง

ถาม ภิกษุผู้ได้รับเสนาสนะของสงฆ์ให้เป็นที่อยู่อาศัย ควรเอาใจใส่รักษาเสนาสนะนั้นอย่างไร ?

ตอบ ควรเอาใจใส่รักษาดังนี้

  1. ไม่ทำให้เปรอะเปื้อน
  2. ชำระให้สะอาด
  3. ระวังไม่ให้ชำรุด
  4. รักษาเครื่องเสนาสนะ
  5. ตั้งน้ำฉันน้ำใช้ไว้ให้มีพร้อม
  6. ของใช้สำหรับเสนาสนะหนึ่งอย่านำไปใช้ที่อื่นให้กระจัดกระจาย

ถาม คำว่า วัตถุเป็นอนามาส คืออะไร ? ภิกษุจับต้องวัตถุเป็นอนามาสเป็นอาบัติอะไร ?

ตอบ คำว่า วัตถุเป็นอนามาส คือ สิ่งที่ภิกษุไม่ควรจับต้อง ฯ ภิกษุจับต้องมาตุคาม เป็นอาบัติสังฆาทิเสส ถุลลัจจัย และทุกกฎ ตามประโยค จับต้องบัณเฑาะก์ด้วยความกำหนัดเป็นอาบัติถุลลัจจัย นอกนั้นเป็นวัตถุแห่งอาบัติทุกกฎทั้งหมด ฯ


ถาม ภิกษุอยู่จำพรรษาครบ 3 เดือนจนได้ปวารณา ย่อมได้อานิสงส์แห่งการจำพรรษาอะไรบ้าง ?

ตอบ ได้รับอานิสงส์ 5 อย่าง คือ

  1. เที่ยวไปไม่ต้องบอกลาตามสิกขาบทที่ 6 แห่งอเจลกวรรคในปาจิตติยกัณฑ์
  2. เที่ยวจาริกไปไม่ต้องถือเอาไตรจีวรไปครบสำรับ
  3. ฉันคณโภชน์ และปรัมปรโภชน์ได้
  4. เก็บอติเรกจีวรไว้ได้ตามปรารถนา
  5. จีวรอันเกิดขึ้นในที่นั้น เป็นของได้แก่พวกเธอ

ทั้งได้โอกาสเพื่อกรานกฐิน และรับอานิสงส์ 5 นั้นเพิ่มออกไปอีก 4 เดือน ตลอดเหมันตฤดู ฯ


ถาม ปวารณามีกี่อย่าง ? อะไรบ้าง ? ในอาวาสหนึ่งมีภิกษุจำพรรษา 3 รูป เมื่อถึงวันปวารณา พึงปฏิบัติอย่างไร ?

ตอบ มี 3 อย่าง คือ สังฆปวารณา คณปวารณา และบุคคลปวารณา ฯ ในอาวาสหนึ่งมีภิกษุจำพรรษา 3 รูป เมื่อถึงวันปวารณา พึงทำคณปวารณา ฯ


ถาม องค์ที่เป็นลักษณะแห่งการถือวิสาสะ คืออะไรบ้าง ? เห็นว่าข้อไหนสำคัญ ฯ

ตอบ องค์ที่เป็นลักษณะแห่งการถือวิสาสะ คือ เป็นผู้เคยได้เห็นกันมา 1 เป็นผู้เคยคบกันมา 1 ได้พูดกันไว้ 1 ยังมีชีวิตอยู่ 1 รู้ว่าของนั้นเราถือเอาแล้วเขาจักพอใจ 1 ฯ ข้อสุดท้ายสำคัญ ฯ


ถาม ภิกษุได้ชื่อว่า อาจารโคจรสัมปันโน ผู้ถึงพร้อมด้วยมารยาทและโคจรเพราะประพฤติปฏิบัติเช่นไร ?

ตอบ เพราะมีความประพฤติปฏิบัติสุภาพเรียบร้อยสมบูรณ์ด้วยอภิสมาจาริกวัตร เว้นจากอโคจร คือบุคคลและสถานที่ที่ไม่สมควรไป ฯ


ถาม เภสัช 5 มีอะไรบ้าง จัดเป็นกาลิกอะไร ?

ตอบ เภสัช 5 มี เนยใส เนยข้น น้ำมัน น้ำผึ้ง น้ำอ้อย ฯ จัดเป็นสัตตาหกาลิก ฯ

Privacy Overview

This website uses cookies so that we can provide you with the best user experience possible. Cookie information is stored in your browser and performs functions such as recognising you when you return to our website and helping our team to understand which sections of the website you find most interesting and useful.